- 05 жел. 2023 00:00
- 342
Бастауыш сыныпқа білім беруде жаңа технологияларды қолдану
Сатылганова Дильназ
Аннотация. Бұл мақалада бастауыш сынып оқушыларына білім беруде жаңа технологияларды қолдану маңызы туралы айтылады. Заман талабына сай технологияларды пайдалану қазіргі қоғамдағы оқушылардың табыстылығына ықпал ететін негізгі құзыреттіліктерді қалыптастыруға ықпал етеді, сабақта жұмысты тиімді ұйымдастыруға көмектеседі, білім сапасын арттыруға ықпал етеді. Бастауыш сыныпта сабақ өткізу кезінде білім беру процесінің тиімділігін арттыру үшін заманауи білім беру технологияларын қолдану маңызды болып табылады.
Түйін сөздер: бастауыш сынып, мұғалім, заманауи, әдістер, технологиялар, АКТ.
Бүгінгі күні бастауыш сыныпта білім беру процесінде көрнекілік құралдарын қолданбай сабақ өткізу мүмкін емес. Сондықтан да заманауи мұғалім талапқа сай білім беру технологияларын жетік білуі керек. Ақпараттық және коммуникациялық технологиялар-тиісті жабдықты, бағдарламалық қамтамасыз етуді, модельдерді, оларды қолдану әдістері мен регламенттерін қоса алғанда, ақпаратты өңдеу мен берудің заманауи құралдары. Осы технологияларды оқытуда қолдану әр баланың интеллектуалды дамуын қамтамасыз ете отырып, білім алушылардың білім сапасын арттырудың шексіз мүмкіндіктерін ашады [1].
Білім беру сапасын қамтамасыз ету, оның тиімділігін арттыру білім беру мазмұнын жаңғыртумен, білім беру процесін ұйымдастыру тәсілдері мен технологияларын оңтайландырумен байланысты. Мұндай білім берудің негізгі сипаттамасы оқушының жеке басын дамытуға және оны қоғамдағы толыққанды өмірге дайындауға бағытталған. Қазіргі заманғы технологиялар осы білім беру парадигмасын жүзеге асыру құралдарының бірі ретінде қарастырылады. Сонымен қатар, әртүрлі педагогикалық жүйелер мен оқыту технологияларының өзіндік диалогын ұйымдастыру маңызды. Бұл жағдайда мұғалімнің іс-әрекетінің мазмұны сапалы түрде өзгереді: ол дамушы әлеуметтік-мәдени ортаны құра білуі керек, жүйелі, технологиялық және тұлғаға бағытталған тәсілдер негізінде баланың әртүрлі іс-әрекеттерін жобалай білуі керек. Мұғалімнің бұл жаңа функциялары тиісті кәсіби дайындықты қажет етеді, бұл бастауыш сынып мұғалімдерінің заманауи білім беру технологияларын тереңірек зерттеу және меңгеру қажеттілігіне әкеледі [2].
Осы міндеттерді жүзеге асыру үшін сабақтарда инновациялық технологиялар енгізіледі. Оларға:
— ойын технологиялары;
— проблемалық оқыту;
— денсаулық сақтау технологиялары;
— ақпараттық технологиялар;
— жобалық оқыту технологиясын және т.б жатқызуға болады. [3].
Білім беру процесінде инновациялық технологияларды қолданудың тиімді тұстарына келесілерді жатқызуға болады:
— педагогикалық іс-әрекеттің нәтижесіне тиімді қол жеткізуге бағытталған педагогтар мен білім алушылардың өзара іс-қимылының жаңа тәсілдері мен әдістері;
— оқушының үлгеріміне қарамастан, бүкіл сыныптың назарын аударуға мүмкіндік беретін сабақтың дидактикасының әртүрлілігі;
— сыныпта қолайлы психологиялық климат құру;
— баланың танымдық іс-әрекетке деген ынтасын ояту;
— қашықтықтан оқыту формаларын қолдану арқылы пәндік пәндер бойынша білімді игеру;
— оқушы үшін шығармашылық кеңістік ашылады, соның арқасында сапалы және қызықты жұмыстар саны артады;
— ақпаратты өз бетінше іздеу, жаңа түрде зерттеу және білім алу;
— тәрбие процесін сапалы және жан-жақты жүргізу [4].
Қазақстан Республикасының Білім беру мазмұнын жаңарту жағдайында жаңа ақпараттық технологиялардың оқу-тәрбие процесіне әсері едәуір күшейе түсті. Заманауи ақпараттық технологияларды қолданудың негізгі сипаттамалары оқытуды саралау және даралау мүмкіндігі, сондай-ақ оқушылардың шығармашылық танымдық белсенділігін дамыту мүмкіндігі болып табылады. Қазіргі мұғалім білім беру процесінде жаңа ақпараттық технологияларды қолдану білімі мен дағдыларын толық меңгеруі керек, басқаларды оқыту үшін АКТ құзыреттілігін толық білуі маңызды, яғни өз саласында құзыретті жоғары кәсіби мұғалім болуы керек. Ол оқушыларға сәтті ынтымақтастық жасау, туындаған мәселелерді шешу, оқу дағдыларын игеру үшін АКТ құралдарын пайдалануға көмектесуі керек.
Білім беру процесінде ақпараттық технологияларды қолдану танымдық белсенділік деңгейін кеңейтуге және тереңдетуге, оқытуды даралау деңгейін кеңейтуге, оқушылардың оқу материалын тереңдетіп оқуға деген ұмтылысын оятуға, оқушылардың шығармашылық қабілеттерін дамытуға мүмкіндік береді. Дидактикалық оқыту құралы ретінде компьютердің техникалық мүмкіндіктері дамытушылық оқытуды тиімдірек жүзеге асыруға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, оқушылардың ізденіс және зерттеу қызметі, сыни ойлауды дамыту негізінде танымдық белсенділікті арттыру, оқу-коммуникативтік дағдыларды дамыту (командада жұмыс істеу, пікірталасқа қатысу), оқушылардың шығармашылық ойлауын дамыту үшін жағдайлар жасалады. Қорыта айтқанда, білім беру процесінде жаңа технологияларды қолдану арқылы бастауыш сынып оқушыларының сабаққа қызығушылықтарын оятып, өзіндік ізденуіне мүмкіндік жасаймыз.
Пайдаланған әдебиеттер тізімі:
1. Заболотная, С. М. Использование современных технологий обучения в начальной школе в процессе реализации ФГОС / С. М. Заболотная, . С. В. Щербакова. – Текст: непосредственный // Молодой ученый. – 2017. – № 15 (149). – 571-573 бб.
2. Захарова Н.И. Внедрение информационных технологий в учебный процесс // Начальная школа. - 2018. - № 1. 318 б.
3. Золотухина А. Групповая работа как одна из форм деятельности учащихся на уроке / А. Золотухина // Математика. Газета Изд. дома «Первое сентября». – 2019. – №4. – 3-5 бб.
4. Ягодко Л.И. Использование технологии проблемного обучения в начальной школе / Л.И. Ягодко // Начальная школа плюс до и после. – 2018. – №1. – 36-38 бб.