АҚШ Иранға жаңа соққылар жасады. Бұл — осы айда екі ел арасындағы қақтығыс қайта жанданғаннан бері сегізінші түн қатарынан. Соңғы соққылар АҚШ-тың екі сарбазы Иорданиядағы ирандық шабуылда қаза тапқаннан кейін жүзеге асырылды. Бұл әлсіз бітім келіссөздерін бұзды, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Сенбілік түн мен жексенбілік таңертең болған оқиғалардың қысқаша мәліметі төменде.
АҚШ Иранның қай жеріне шабуыл жасады?
АҚШ Орталық қолбасшылығы (CENTCOM) жексенбі күні Гринвич бойынша 03:30-да Иранның әскери жағалау бақылау және әуе қорғаныс нысандарына, теңіз күштеріне, сондай-ақ зымыран және ұшқышсыз ұшу аппараттары қоймаларына соққы бергенін хабарлады. Орталық қолбасшылық «әскери активтері» Иранның Ислам революциялық сақшылар корпусының жұма күні Иорданияда АҚШ әскеріне шабуыл жасаған күштеріне қарсы шабуылдағанын айтты.
«Соққылар Иранның Ормуз бұғазындағы коммерциялық кеме қатынасына қауіп төндіру қабілетін одан әрі әлсіретуге және кеше түнде Иорданияда американдық әскери қызметкерлерге шабуыл жасаған Ислам революциялық сақшылар корпусы күштерін жедел жазалауға бағытталған», — делінген Орталық қолбасшылық мәлімдемесінде.
«Әл-Жазира» телеарнасының Тегерандағы тілшісі Ресұл Сердар Атастың айтуынша, АҚШ шабуылдары Иранның оңтүстігін елдің қалған бөлігінен «оқшаулауға» бағытталған. Оның сөзінше, бірнеше көпірге, теміржолға, тоннельге, әуежай мен жолға соққы берілген. Азаматтық инфрақұрылымның жойылуы адамдардың, тауарлар мен материалдық қамтамасыз етудің қозғалысын айтарлықтай шектеген. Сондай-ақ ауруханалар эвакуацияланып, мектептердегі емтихандар кейінге қалдырылған.
«Америкалықтар ИРСК қабілетін әлсіретуге тырысуда, бірақ бұл инфрақұрылымдарды бейбіт тұрғындар да пайдаланады. Америкалықтар елдің оңтүстігін Иранның қалған бөлігінен оқшаулауға тырысуда. Екінші жағынан, ИРСК Ормуз бұғазынан бас тартпайтынын айтады. Олар АҚШ-тың осы су жолы бойындағы провинцияларға шоғырлануының себебі — ИРСК-тің оны бақылауына жол бермеу», — деді Атас.
Тегерандағы тағы бір тілші Тохид Ассидидің хабарлауынша, Кіш аралы аспанында ұшақ дыбыстары естіліп, Сирик қаласында жарылыстар болған. Сирик геосаяси маңызды орын, өйткені ол Ормуз бұғазын бақылайды.
Ирандық БАҚ-тың хабарлауынша, оңтүстіктегі порт қаласы Бендер-Аббаста бірнеше жарылыс естіліп, маңайдағы Кешм аралына бірнеше шабуыл жасалған. «Мехр» агенттігі жексенбі таңертең Кешм маңындағы бір нысанға АҚШ әскери шабуылы жасалғанын, «Тасним» агенттігі арал шетіне кемінде алты зымыран тигенін хабарлады. «Тасним» агенттігінің хабарлауынша, АҚШ ұшақтары Иранның оңтүстүстік-батысындағы Хузестан провинциясындағы Шадеган қаласы маңындағы нысанаға соққы берген.
Иран Парсы шығанағындағы қай жерлерге соққы берді?
Кувейт: Иран армиясы жексенбі күні Кувейттегі екі «АҚШ әскери нысанына» — Әл-Адиридегі оқ-дәрі қоймасы мен Әли Әл-Салем әуе базасындағы әуе қорғаныс радиолокациялық станцияларына ауқымды ұшқышсыз ұшу аппараттарымен шабуыл жасағанын хабарлады. Кувейт әскері «күнәһар ирандық агрессиядан» кейін әуе қорғанысы «дұшпандық зымыран және ұшқышсыз ұшу аппараттарының шабуылдарына тойтарыс беріп жатқанын» мәлімдеді.
Бахрейн: Парсы шығанағындағы корольдікте, оның ішінде астана Манамада әуе шабуылы дабылы естілді. Бахрейн Ішкі істер министрлігі «азаматтар мен тұрғындарды тыныштық сақтап, ең жақын қауіпсіз жерге баруға» шақырды.
Екі тараптың лауазымды тұлғалары не деді?
АҚШ президенті Дональд Трамп Иорданиядағы ирандық шабуылда американдық сарбаздардың қазасын «өте қайғылы оқиға» деп атады. «Біз Иранға ешқашан ядролық қаруға ие болуға жол бермейміз», — деп қосты ол.
Иранның Жоғарғы жетекшісі Можтаба Хаменеи сенбі күні АҚШ-ты Тегеран мен оның аймақтық одақтастары тарапынан «ұмытылмас сабақтар» алатынын ескертіп, АҚШ-ты екі ел арасындағы өзара түсіністік туралы меморандумды бұзды деп айыптады. Хаменеидің атынан жазылған жазбаша мәлімдеме мемлекеттік телеарнада оқылды, онда өткен айдағы меморандумды бұзу Трамптың қолтаңбасының «мүлдем құнсыз және жарамсыз екенін» көрсететіні айтылған.
Иранның Хатам әл-Анбия орталық штабының қолбасшысы генерал-майор Әли Абдоллаһи АҚШ-қа ескерту жасап, «кез келген агрессия мен озбырлыққа ел қарулы күштері тарапынан шешуші әрі жойқын жауап берілетінін» айтты. Мемлекеттік БАҚ-та жексенбі күні жарияланған мәлімдемесінде Абдоллаһи АҚШ-ты «Ұлы Шайтан», сондай-ақ «қылмыскер, опасыз және алдамшы жау» деп сипаттаған.