Австралияның Оңтүстік Австралия штатында жойылып бара жатқан австралиялық теңіз арыстаны H5 құс тұмауынан алғаш рет өлді. Мамандардың айтуынша, бұл түрдің шамамен 12 мың дарағы қалған, алайда неғұрлым жаңа бағалау бойынша саны 10 мыңнан да азайған. Популяцияның басым бөлігі Оңтүстік Австралия штатында, қалғаны Батыс Австралияда мекендейді, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Жексенбіде штаттың қоршаған ортаны қорғау министрі Эмили Борк теңіз арыстаны Кенгуру аралындағы Сил-Бейде — үшінші үлкен жеке отарда — өлі табылғанын мәлімдеді.
«Біз сүтқоректілердің бірқатар жағдайын көрдік, бірақ австралиялық теңіз арыстаны — біздің австралиялық суларымызда кездесетін ең сирек итбалық», — деді Борк.
«Популяцияның 85 пайызы осында, Оңтүстік Австралияда. Бұл — жойылып бара жатқан түр», — деп қосты ол.
Оның айтуынша, теңіз арыстаны акула шабуылынан айығып жатқан, бірақ өлімге құс тұмауы себеп болған.
«Біз теңіз арыстанын акула шабуылы емес, құс тұмауы өлтіргенін анықтадық. Бұл нақты жағдайда ол айығып жатқандықтан, ауруға бейім болуы мүмкін», — деді министр.
Үкімет Сил-Бейде жойылып бара жатқан теңіз арыстанының басқа өлім жағдайы тіркелмегенін, алайда популяцияны мұқият бақылап отырғанын хабарлады.
Борктің сөзінше, қазір «сөрелерден алуға болатын» нақты сүтқоректілер вакцинасы жоқ.
«Ол АҚШ-та ірі қараға қолданылды, Гавайиде монах итбалықтарына эксперименттік сынақ жүргізілді, ол сәтті болды», — деді Борк.
«Біз федералдық үкіметпен Оңтүстік Австралияда сынаққа қатысуға дайын әрі қабілетті екенімізді жеткізу үшін тығыз жұмыс істеп жатырмыз», — деп атап өтті ол.
Сил-Бейде шамамен 800 австралиялық теңіз арыстаны бар.
Борктің айтуынша, құс тұмауы келмей тұрып-ақ популяция жыл сайын 2 пайызға азайып келе жатқан. Егер вакцина егілмесе, бұл вирус популяция деңгейіне «апатты әсер» етеді.
«Біз Херд аралында итбалық төлдерінің популяциясы 75 пайызға қысқарғанын көрдік. Оларға құс тұмауы әсер етті», — деді ол.
«Әлемдегі басқа да тәжірибелерде ол 95 пайызға әсер еткенін көрдік. Бұл вирустың біздің теңіз арыстандарына жұғуының алғашқы әрі жалғыз жағдайы болмайтынын білеміз», — деп қорытындылады министр.
Өткен айда Чарльз Дарвин университетінің жетекші сүтқоректілер зерттеушісі Джон Войнарски Guardian Australia басылымына вирустың итбалықтар мен теңіз арыстандарына тез тарайтынынан қорқатынын айтқан.
«Қырғын ауқымды болып, табиғатты қорғауға елеулі әсер етуі мүмкін», — деді ол.
«Әсіресе австралиялық теңіз арыстандары үшін қорқамын, себебі олардың популяциясы шағын», — деп атап өтті ғалым.
«Алдағы бірнеше аптада вирус Оңтүстік Австралиядағы теңіз арыстандарының популяциясына тезірек тарайды деп күтілуде, өйткені теңіз арыстандарының отарлары ұя салатын теңіз құстарының отарларына немесе ауру жұққан теңіз құстарына жақын орналасқан», — деді ол.
H5 құс тұмауы Оңтүстік Америка мен субантарктикалық аймақтағы жарғақты аяқтыларға әсер етіп, кейбір түрлердің, әсіресе төлдердің популяциясында апатты шығынға әкелді.
Тамыз айында Оңтүстік Австралия штаты материктік сүтқоректілерде Австралиядағы алғашқы жағдайды растады: Лаймстоун жағалауындағы Бичпортта табылған өлі ұзын тұмсықты жарғақты итбалықта H5N1 вирусы оң нәтиже берді.


