Фиджиде адамның иммун тапшылығы вирусы (АИТВ) инфекциясының күрт өсуіне байланысты ұлттық төтенше жағдай жарияланды. Бұл шешім Тынық мұхитындағы осы елде метамфетамин қолданудың артуымен тікелей байланысты деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Елдің денсаулық сақтау және медициналық қызметтер министрі Рату Атонио Лалабалаву әлеуметтік желідегі мәлімдемесінде індетке қарсы күрес шаралары енді жеткіліксіз екенін айтты. Ол жағдайды «эпидемия» деп сипаттады.
«Бүгін мен Фиджиде ұлттық денсаулық сақтау саласындағы төтенше жағдай жариялап отырмын. Бұл шешім эпидемияның ауырлығын және елімізге қажет шұғыл үйлестірілген әрекеттерді мойындайды», — деді министр.
Оның айтуынша, үкімет болжамы бойынша Фиджидегі әрбір 60 ересек адамның біреуі АИТВ-мен өмір сүреді. «Бес жыл бұрын бұл көрсеткіш 167 адамның біреуі болатын. 2025 жылы біз 2060 жаңа АИТВ диагнозын тіркедік», — деді ол және жүкті әйелдердің 50-нің біреуінде АИТВ бар екенін қосты.
Төтенше жағдай 9 қыркүйектегі үкімет шешімінен кейін жарияланып, үйлестірілген шараларды талап етеді.
Халқы бір миллионнан аз Тынық мұхитындағы бұл ел БҰҰ-ның АИТВ/ЖИТС жөніндегі бірлескен бағдарламасының (UNAIDS) мәліметінше, әлемдегі АИТВ инфекциясының ең жылдам өсу қарқынына тап болып отыр. 2010-2025 жылдар аралығында жаңа инфекциялар 12 есеге өскен.
Фиджидің есірткі тасымалдау орталығы ретіндегі орналасуы және жергілікті жерде метамфетаминді қолданудың күшеюі АИТВ-ның жылдам таралуын тудырды. Қауіпсіз егу және таза иненің болмауы жағдайды одан әрі ушықтырды. Халықтың денсаулық туралы хабардарлығының төмендігі, мәдени стигма және тестілеу мен емдеудің жеткіліксіздігі дағдарысты күшейтті.
UNAIDS деректері бойынша, Фиджидегі берілу жолы белгілі АИТВ жағдайларының жартысынан астамы жыныстық жолмен, ал 42%-дан астамы есірткіні инъекциялық қолданумен байланысты.
2025 жылы Фиджиде АИТВ-мен өмір сүретін шамамен 9100 адамның тек 39%-ы өз мәртебесін білген, ал тек 22%-ы антиретровирустық терапия алып отырған.
UNAIDS атқарушы директоры Винни Бьянима сәрсенбідегі мәлімдемесінде бұл жағдайды «әлемге ЖИТС әлі бітпегенін еске салатын айқын дәлел» деп атады.
«АИТВ эпидемиялары тез өзгеруі мүмкін, сондықтан елдерге шұғыл әрекет етуге дайын денсаулық сақтау және қоғамдық жүйелер қажет. Фиджи осы сәттің шұғылдығын мойындап, өз әрекеттерін күшейтіп жатыр», — деді Бьянима.
БҰҰ агенттігі парламентке заңнамалық түзетулер енгізілетін инемен және шприцпен қамтамасыз ету бағдарламасын енгізу жоспарларын, сондай-ақ алдын алу, тестілеу және емдеуге қолжетімділікті кеңейту жөніндегі күш-жігерді құптайтынын мәлімдеді.