Францияда «Гранд Конде» деп аталатын сирек кездесетін алқызыл гауһар тас ұрланған сәттен тура 100 жылға жуық уақыт өткен соң алғаш рет көпшілік назарына ұсынылды. Бұған дейін ол соңғы рет осыдан бір ғасырға жуық бұрын көпшілікке көрсетілген болатын, деп хабарлайды infohub.kz сайты.

Тоғыз каратты, алмұрт пішінді асыл тас 1926 жылдың қазан айында Шантийи сарайына түнгі шабуыл жасалған кезде ұрланып, іші ойылған алманың ішіне жасырылған еді. Француз революциясынан аман қалған санаулы патшалық әшекейлердің бірі саналатын гауһар тас бірнеше аптадан кейін қайтарып алынды: ұрылар түнеген қонақүйде аш қалған күң алманы тістеп көрген кезде тас табылған.

Енді ол Шантийи сарайындағы Конде мұражайында 3 қаңтарға дейін қайтадан көрмеге қойылады.

Мұражай директоры Матье Дельдиктің айтуынша, алма туралы әңгіме аңызға ұқсас көрінгенімен, ол кезде газеттер бұл оқиғаны кеңінен жазып шыққан. Дельдикке көрменің тағдырды сынауы мүмкін бе деген сұрақтар қойылып отыр, әсіресе соңғы 12 айда Еуропаның мәдени мекемелерінде болған бірқатар тонау оқиғасын, соның ішінде Париждегі Лувр мұражайынан зергерлік бұйымдардың күндізгі уақытта батыл түрде ұрлануын ескерсек, бұл күмән орынды.

Ол гауһар тастың қанша сомаға сақтандырылғанын Си-Эн-Эн-ге ашпағанымен, тастың қасиеттері жан-жақты ғылыми зерттелгенін, соның арқасында оны бірегей түрде анықтауға мүмкіндік бар екенін атап өтті. Мұражайдың мәліметінше, осы талдау нәтижелері мен гауһар тастың тарихы мен ұрлануы туралы бұрын жарияланбаған мұрағат материалдары көрменің бір бөлігі болып табылады.

Табиғи алқызыл гауһар тастар өте сирек кездеседі және көбінесе ондаған миллион долларға сатылады. Sotheby's компаниясының мәліметінше, аукционда бұл тастар үшін төленген ең жоғары баға 2017 жылы 71,2 миллион долларды (53,6 миллион фунт стерлинг) құраған.

«Гранд Конденің» нақты шығу тегі әлі күнге жұмбақ күйінде қалып отыр. Шантийи сарайының хабарлауынша, ол туралы алғаш рет 1740 жылы Конде ханзадасы Луи Анри де Бурбонның қайтыс болғанынан кейін жасалған мүлік тізімінде айтылған.

Кейіннен ол Франция королі Луи Филипп I-нің жұбайы, Бурбон-Сицилиялық королева Мария-Амелияның, содан соң оның ұлы, Орлеан ханзадасы, Омаль герцогы Анридің коллекциясына енді. Ол оны Франция институтына өсиет етіп қалдырды, ал қазір Парижден 50 шақырым (31 миль) солтүстікте орналасқан Шантийи сарайы Конде мұражайының коллекциясына айналған мыңдаған өнер туындысы мен қолжазбамен бірге сол институтқа тиесілі.