Халықаралық валюта қорының басқарушы директоры Кристалина Георгиева әлемнің ірі экономикаларының үкіметтерін бюджет шығындарын қысқартуға шақырды. Сингапурде сөйлеген сөзінде ол жаһандық қарыздың ЖІӨ-ге қатынасы Екінші дүниежүзілік соғыстан бергі ең жоғары деңгейге жеткенін және алдағы жылдары 100%-ға жететінін айтты, деп хабарлайды infohub.kz сайты.

Георгиеваның пікірінше, үкіметтер қарыз ауыртпалығын жеңілдету үшін жылдам экономикалық өсуге сүйене алмайды, керісінше «өте қиын саяси таңдаулар» жасауға мәжбүр.

Ол бұл мәлімдемені келесі аптада Бангкокте өтетін ХВҚ мен Дүниежүзілік банктің жылдық жиналыстарының алдында жасады. «Әлемнің экономикалық саясаткерлеріне айтарым: қажетті саяси шараларды кейінге қалдыра беруге болмайды – құралдарыңыз бар, енді оларды қолдануға даналық керек», – деді ол.

«Алайда біз қарызы жоғары дамыған экономикаларда шешуші әрекеттерді көріп отырған жоқпыз. Онда сенімді орта мерзімді фискалдық шоғырландыру жоспарлары қажет, кейбір жағдайларда олар алдын ала фискалдық шаралармен қолдау көрсетілуі тиіс», – деп қосты ол.

Облигация кірістілігі – іс жүзінде қарыз бойынша пайыздық мөлшерлеме – соңғы апталарда күрт өсіп, көптеген үкіметтер үшін қарыз алу құнын ондаған жылдардағы ең жоғары деңгейге көтерді. Бұл нарықтардың Таяу Шығыстағы соғыс салдарынан инфляцияның өсуін күтуіне байланысты.

«Қатаң бюджет шектеулері мен қорғаныс сияқты бәсекелес шығыстар басымдықтары кезінде жоғары кірістілік пайыздық төлемдерді ұлғайтып отыр», – деді Георгиева «шұғыл және жан-жақты саяси шаралар кешенін» қабылдауға шақырып.

Болгариялық экономист орталық банктер қайта өршіген инфляцияны тежеу үшін пайыздық мөлшерлемелерді көтеруге дайын болуы керек деп ұсынды.

Еуропалық орталық банк, АҚШ Федералдық резерв жүйесі және Жапония банкі инфляцияның өсуіне қарсы саясатты қатаңдатып үлгерді – Георгиева бұл қадамдарды «өте орынды» деп атады. Ал Англия банкі әзірге мөлшерлемені 3,75%-да ұстап отыр.

«Қазір көптеген елдердің ақша-несие саясатында сақтықпен қатаңдату бағытын ұстануға қолайлы уақыт болуы мүмкін», – деді Георгиева орталық банктер абайлап әрекет еткен жөн дегенді меңзеп.

Ол сондай-ақ АҚШ қор нарығын көтерген, бірақ жаппай жұмыстан шығару қаупін тудырған жасанды интеллект тәуекелдерін шешудің маңыздылығын атап өтті.

Георгиева ХВҚ зерттеулеріне сілтеме жасап, жасанды интеллектті тиімді енгізу жаһандық экономикалық өсімге жарты пайыздық тармақ қосуы мүмкін екенін айтты. Алайда ол саясаткерлерді «жасанды интеллекттің елеулі қауіптерін, соның ішінде еңбек нарығындағы ауқымды күйзелістерді, киберқауіпсіздік пен тұрақтылыққа төнетін елеулі қауіптерді және адам бақылауынан шығып кету қаупі бар шекаралық модельдерді басқаруға көмектесуге» шақырды.

Әлемнің орталық банктерін біріктіретін Қаржылық тұрақтылық форумының төрағасы әрі Англия банкінің басшысы Эндрю Бейли жақында шекаралық жасанды интеллект модельдерінің «нақты және елеулі» тәуекелдері туралы ескертіп, «араласу құқығын» талап етті.

Ұлыбританияда қаржы министрі Джон Хили өзінің ізашары Рэйчел Ривздің күнделікті шығыстарды салық түсімдерімен теңестіру – тек инвестиция үшін қарыз алу – және уақыт өте келе қарыздың ЖІӨ-ге қатынасын төмендету жоспарларын ұстанатынын мәлімдеді.