Аустралияның Киама қаласындағы көпшілік кітапханасына шамамен 150 жылдан кейін қайтарылған кітаптың соңғы оқырманын анықтау мүмкін болмады. Бұл туралы кітапхана менеджері Мишель Хадсон мәлімдеді. 1858 жылы жарық көрген «Афина көне жәдігерлері» атты кітапты бір ер адам үй жөндеу кезінде тауып алып, кітапханаға қайтарған. Кешіктірілген кітап үшін айыппұл инфляцияны есептегенде шамамен 28 000 аустралиялық долларды (19 500 АҚШ доллары) құрайды, деп хабарлайды infohub.kz.
Хадсонның айтуынша, кітапты тапқан азамат үйді жөндеу кезінде каминнің ішінен кірпішпен қаланған шай қорабынан кітапты тауып алған. «Бізге бұрын-соңды мұндай ескі кітап қайтарылмаған еді», — дейді ол. Хадсон әлеуметтік желідегі кітапхана парақшаларында 30-40 жыл кешіктірілген кітаптардың қайтарылғанын жиі көретінін, алайда 150 жылдық кешігу бұрын-соңды болмағанын айтты.
Айыппұл кітаптың ішкі мұқабасында басылған британдық аптасына үш пенс кешіктіргені үшін алынатын алым негізінде есептелген. Бұл ережелер кітапхана 1872 жылы ашылған кезде қолданылған. Дегенмен Хадсон соңғы қарызды өтеген оқырманды анықтау мүмкін еместігін айтады. Кітапхананың 1870 жылдардағы журналы жоғалған, сондықтан кітапты кімнің соңғы рет алғаны белгісіз. «Өкінішке орай, бізде жетіспейтін буын бар. Кітапта соңғы оқырман кім екенін көрсететін ештеңе жоқ», — деді Хадсон.
1870 жылдардағы кітапхана ережелері бойынша, келесі кітапты алу үшін алдыңғы кітапты қайтарып, қарызды өтеу керек болған. «Мүмкін, сондықтан олар бізге қайтармаған шығар», — деді Хадсон. Сол кездегі ескірген ережелердің бірі: үй шаруашылығында кемінде алты мүшесі «оқи алатыны белгілі» болса, үш кітапқа дейін алуға рұқсат етілген. Бүгінгі кітапханада оқу қабілетін дәлелдеу талап етілмейді. 1870 жылдары кітапханаға «мас күйде» келген адамдарға кітап берілмеген. Қазір кітапхана пайдаланушыларына басқаларға кедергі келтірсе, кету сұралады, бірақ мас күйіне қатысты нақты ереже жоқ.
Кітаптың мұржа астындағы жылдары ылғалдан зақымданғаны байқалады. Ол кітапхананың бастапқы 1 000 кітаптан тұратын жинағындағы №506 кітап болып белгіленген. Хадсон кітаптың кітапхана ашылғаннан кейін бірнеше жыл ішінде жоғалғанын болжайды. Қайтарылған кітап кітапхананың жергілікті тарих бөлімінде көрмеге қойылады. «Біз оны қайтадан шығаруға рұқсат бермейміз. Бұл кітаптың қайтарылуы үшін тағы 150 жыл күткіміз келмейді», — деді Хадсон.