АҚШ-тың 25 штаты Дональд Трамп әкімшілігінің 60 сауда серіктесіне қатысты енгізген жаңа тарифтеріне қарсы сотқа шағым түсірді. Бұл тарифтер тауарларға 10-12,5 пайыз мөлшерінде белгіленіп, ақпан айында Жоғарғы сот импорттық баждардың күшін жойғаннан кейін оларды алмастырудың сылтауы ретінде қарастырылуда, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Штаттар АҚШ Халықаралық сауда сотынан тарифтерді тоқтатуды, оларды заңсыз деп тануды және төленген баждарды қайтаруды талап етуде. Іс-әрекетке қатысушы штаттардың мәліметінше, өткен айда 59 ел мен Еуропалық Одаққа қатысты енгізілген тарифтер АҚШ импортының 99,4 пайызын қамтиды. Трамп әкімшілігі бұл елдердің мәжбүрлі еңбекпен өндірілген тауарлар импортына қарсы күресте жеткілікті шара қолданбағанын алға тартуда.
Нью-Йорк штатының бас прокуроры Летиция Джеймс мәлімдемесінде: «Жоғарғы сотта жеңіліске ұшыраған әкімшілік отбасылар мен бизнеске салынатын салықтарды заңсыз көтеруге тағы бір әрекет жасап отыр. Әкімшілік қалай ақтауға тырысса да, заң мен Конституция президенттің қалаған елдеріне кең ауқымды тарифтер енгізуге құқығы жоқ екенін анық көрсетеді», — деді.
Нью-Йорктен басқа, іске Аризона, Калифорния, Колорадо, Коннектикут, Делавэр, Гавайи, Иллинойс, Массачусетс, Мэриленд, Мэн, Мичиган, Миннесота, Невада, Нью-Джерси, Нью-Мексико, Солтүстік Каролина, Орегон, Род-Айленд, Вирджиния, Вермонт, Вашингтон және Висконсин штаттары, сондай-ақ Кентукки мен Пенсильвания губернаторлары қосылды.
Жаңа тарифтер шілде айында күшіне енді, бұған дейін ақпанда «Азаттық күні» тарифтері конституцияға қайшы деп танылып, уақытша тарифтердің мерзімі аяқталған болатын. Соңғы тарифтер 1974 жылғы Сауда заңының 301-бабына сүйенеді, бұл ереже мәжбүрлі еңбекті қолданатын елдерге бағытталған. Жаңа тарифтер Канада, Жапония, Норвегия, Тайвань және Қытай сияқты ірі сауда серіктестеріне әсер етеді.
Бұл сот ісі Liberty Justice Center ұйымының екі америкалық шағын бизнес атынан берген жеке шағымынан кейін түсті. Олар Трамптың жаңа тарифтер арқылы атқарушы өкілеттігін асыра пайдаланғанын алға тартуда. Ақ үй өкілі Куш Десайдың айтуынша, «Америка Құрама Штаттары заңды өкілеттігін пайдаланып, АҚШ саудасын ауырлататын негізсіз әрекеттерді жоюға тырысуда. Шет елдің мәжбүрлі еңбекпен өндірілген тауарлар импортына тыйым салуды тиімді енгізбеуі негізсіз болып табылады және АҚШ саудасына, оның ішінде америкалық жұмысшыларға ауыртпалық түсіреді. 301-бап тарифтері президенттің бірінші мерзімінен бері заңды тұрғыдан тұрақты құрал екенін дәлелдеді және қазір де солай».
Нью-Йорк губернаторы Кэти Хокул мен штат бас прокуроры әкімшіліктің «елдердің мәжбүрлі еңбекке қарсы күресін зерттеуге» негізделген тарифтері 301-баптың талаптарын қанағаттандырмайды деп есептейді. Олардың пікірінше, әкімшілік «мәжбүрлі еңбекті» кең ауқымды елдерге зиянды тарифтер енгізу саясатын жалғастыру үшін сылтау ретінде пайдалануда, бұл сайып келгенде тұтынушылар үшін бағаның өсуіне әкеледі.
Хокулдың айтуынша, «Президент Трамптың заңсыз тарифтері — еңбекқор отбасыларға салынатын салықтан басқа ештеңе емес, бұл азық-түлік, тұрмыстық заттар, құрылыс материалдары және нью-йорктықтар тәуелді көптеген күнделікті тауарлардың қымбаттауына әкеледі. Жоғарғы сот бұл әкімшіліктің кең ауқымды тарифтер енгізу үшін заңды елемеуіне жол берілмейтінін анық көрсетті».