АҚШ федералды соты Трамп әкімшілігіне Америкада тұратын шамамен 5 000 эфиопиялық азаматқа қатысты Уақытша қорғау мәртебесін (TPS) тоқтатуға рұқсат берді, деп хабарлайды infohub.kz.
Сот шешімінен кейін Ішкі қауіпсіздік департаменті (DHS) әлеуметтік желіде: "TPS мерзімі аяқталғандар біздің елде ЗАҢСЫЗ жүр. Олардың екі нұсқасы бар: ДЕРЕУ КЕТУ немесе ДЕПОРТАЦИЯЛАНУ", - деп жазды. Бұл шешім маусым айында Жоғарғы соттың Гаити мен Сириядан келген мыңдаған адамдарға қатысты ұқсас қорғауды тоқтатқан шешімінен кейін қабылданды.
Президент Дональд Трамп иммиграцияны қатаңдату аясында оннан астам елдің азаматтарына қорғау мәртебесін жоюға тырысып келеді. Судья Брайан Мерфидің шешімі әкімшіліктің эфиопиялықтарға TPS мерзімін тоқтатуына кедергі болған уақытша тыйымды жойды. Эфиопия Трамп әкімшілігі TPS тоқтатқан соңғы ел болды. Бұл мәртебе табиғи апаттар мен қарулы қақтығыстарды қоса алғанда, ерекше жағдайларға байланысты туған елінен қашқан адамдарға уақытша жұмыс істеуге рұқсат пен депортациядан қорғау береді.
DHS бас кеңесшісі Джеймс Персиваль бұл шешімді әлеуметтік желіде қуана жариялап: "Барлық TPS тоқтатулары күшінде!", - деді. Алайда TPS сақтап қалу үшін сотқа жүгінген эфиопиялық азаматтар мен African Communities Together қоғамдық ұйымы көңілсіздік білдірді. Ұйымның саясат және адвокатура жөніндегі атқарушы директорының орынбасары Диана Конате Reuters агенттігіне: "Эфиопиядағы дағдарыс әлі де жалғасуда, бұл шешім АҚШ-та тұратын мыңдаған эфиопиялықтардың өміріне үлкен қауіп төндіреді", - деді.
Reuters мәліметінше, Мерфи сотқа берілген талаптардың кейбірін қанағаттандырмай тастады, бірақ талапкерлерге тоқтатудың нәсілдік немесе ұлттық текке негізделген себептерін (бұл АҚШ Конституциясына қайшы келеді) дәлелдеу үшін сот процесін жалғастыруға рұқсат берді.
Эфиопияға TPS алғаш рет 2022 жылы сол кездегі президент Джо Байденнің әкімшілігі кезінде елдегі қарулы қақтығыстар, соның ішінде Тиграй соғысына байланысты берілген болатын. Солтүстік Эфиопиядағы Тиграй аймағының миллиондаған тұрғындары екі жылға созылған соғыс аяқталғаннан кейін төрт жылға жуық уақыт өтсе де, кең ауқымды қақтығыс қаупінен қорқып отыр. Соңғы апталарда Тиграйдың кейбір аймақтарында ұрыс қимылдары мен дрон шабуылдары тіркелді.
Федералды үкімет пен Тиграй көшбасшылары бірін-бірі 2022 жылғы Претория келісімін бұзды деп айыптап, шиеленіс күшейіп келеді. Бұл келісім жүздеген мың адамның өмірін қиған азаматтық соғысты тоқтатқан еді. Тиграй халық азаттық майданы (TPLF) жақында соғысқа дейінгі аймақтық үкіметті қалпына келтіруге және премьер-министр Абий Ахмед үкіметі тағайындаған уақытша әкімшілікті таратуға кірісті. Ал федералды үкімет Тиграй көшбасшыларын көршілес Эритреямен және Судан әскери күштерімен ынтымақтастық жасады деп бірнеше рет айыптады.
Жаңа қақтығыс Эритреяның араласуына әкеліп, аймақтағы тұрақсыздықты одан әрі күшейтуі мүмкін деген алаңдаушылық туғызып отыр. Сонымен қатар, Эфиопия елдегі ең көп халқы бар екі аймақ — Оромия мен Амхарадағы қарулы көтерілістермен күресуді жалғастыруда. DHS желтоқсан айында, сол кездегі хатшы Кристи Ноэмнің тұсында Эфиопиядағы жағдай қауіпсіз деп, эфиопиялықтарға TPS тоқтататынын алғаш рет жариялаған болатын. Бұған дейін Венесуэла мен Гондурасты қоса алғанда, Оңтүстік және Орталық Американың бірнеше еліне TPS тоқтатылған еді.