АҚШ пен Иран шенеуніктері жеті айға созылған соғысты тоқтату жолындағы жаңа күш-жігер аясында дүйсенбі күні делдалдармен бөлек-бөлек сөйлесті. Бұл туралы екі елдің ресми өкілдері мәлімдеді, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Келіссөздер барысынан хабардар шенеуніктің Reuters агенттігіне айтуынша, алдағы кездесулер Иранның өткен аптада Біріккен Ұлттар Ұйымы Бас Ассамблеясының шетінде ұсынған жеті күндік жоспарының өзгертілген нұсқасына арналады.
Соғыс ақпан айының соңында АҚШ пен Израилдің Иранға шабуылымен басталды. Жеті ай ішінде мыңдаған адам қаза тапты, ал мұнай тасымалдайтын маңызды су жолдарының бітелуі әлемдік нарықтарды дүр сілкіндірді. АҚШ пен Иран бұған дейін делдалдық келіссөздер барысында сәуір мен маусымда екі рет атысты тоқтатуға келіскен еді. Алайда бұл уағдаластықтар тез бұзылды.
Бас Ассамблеяға қатысқан соң Нью-Йоркте қалған Иран Сыртқы істер министрі Аббас Арақчидің айтуынша, Тегеран өзінің соңғы атысты тоқтату ұсыныстарына және Ормуз бұғазындағы кеме қатынасын қалпына келтіру шарттарына АҚШ-тың жауабын күтіп отыр. Бұл туралы мемлекеттік IRNA ақпарат агенттігі хабарлады.
«Америкалықтар келісімге немесе бейбіт шешімге ұмтылып отыр деп мәлімдесе, біз сол шешімді ұсындық», — деді Арақчи.
АҚШ шенеуніктері дүйсенбі күні делдалдармен бөлек сөйлескенін Ақ үйдің баспасөз мәслихатында АҚШ Президенті Дональд Трамп журналистерге растады, бірақ қосымша мәлімет бермеді.
Иранның жеті күндік жоспары Иран мен Ливандағы барлық әскери қимылдарды тоқтатуды, Иранның миллиардтаған долларлық қаржысының бұғатталуын ашуын, иран мұнайына салынған санкцияларды тоқтатуды және АҚШ-тың Иран порттарына салған блокадасын алуды көздейді.
Осыдан кейін Иран мұнай танкерлері үшін маңызды арна болып табылатын Ормуз бұғазының қайта ашылуына рұқсат берер еді, ал екі тарап Иранның ядролық бағдарламасы мен Трамптың жоғары байытылған уранын тәркілеу немесе жою жөніндегі ниеті туралы келіссөздерді де жалғастырар еді.
Трамп сенбі күні Иранның ұсынысын қабылдамағанын айтып, Иран ауыр экономикалық қысымнан кейін тез келісімге келгісі келетінін мәлімдеді. Алайда ол жексенбі күні Axios басылымына АҚШ келіссөзшілері осы аптада қосымша келіссөздерге қатысады деп күтетінін айтты.
Арақчи жексенбі күні делдалдар АҚШ-тың ресми бас тартуын жеткізбегенін, Иран келесі қадамдарын шешуге дейін Вашингтонның нақты ұстанымын күтіп отырғанын мәлімдеді.
«Біздің шарттарымыз айқын, Ормуз бұғазын қайта ашуға қатысты кез келген қадам осы шарттардың орындалуына байланысты», — деді ол жексенбі күні. Оның сөзінше, тұйықтан шығудың жалғыз жолы — келіссөздер арқылы шешім табу.