Қазақстандағы Арыс қаласының Көктем шағын ауданында 300-ден астам үй бар. Олардың көпшілігі жақында ғана салынған, алайда жергілікті тұрғындардың айтуынша, бүгінде жарығы жоқ үй табу мүмкін емес. Адамдар бұл зақымдарды тұрғын үй секторына жақын орналасқан әскери бөлім аумағында болып жатқан жарылыстардың тұрақты дірілімен байланыстырады, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
«Бір күні мұның бәрі құлайды. Осылай жалғаса берсе, бүгін болмаса, келесі жылы құлайды. Қараңызшы, мына жерде төбе қозғалып кеткен, гипсокартонның бәрі жарылып кеткен. Мына жерде жарық, ана жерде жарық. Тіпті қабырға да кеткен. Жатын бөлмеде де бәрі жарық», — дейді жергілікті тұрғын Талғат Пашекеев.
Ер адам үйін небәрі үш жыл бұрын салған. Үйде оның сегіз баласы тұрады. Пашекеевтің айтуынша, жарылыстар наурыздан қарашаға дейін күн сайын болады.
«Наурыздан қарашаға дейін жарылыстар жалғасады. Дүйсенбіден жұмаға дейін, күн сайын. Бұл үй бекерден-бекер жарылып жатқан жоқ. Біздің талабымыз — жарылыстардың санын кем дегенде азайтсын. Адамдар бәрібір бұл жерден көшіп кетпейді. Біз ешкімге шағымданбаймыз. Бірақ осы жарылыстардан үй бүлініп жатса, ең болмаса шығынымызды өтеп берсін», — деді ол.
Тұрғындардың айтуынша, оқ-дәрілер екі жерде жойылады. Оның бірі тұрғын үй секторына жақын әскери бөлімнің аумағында, екіншісі — Арыстан шамамен 60 шақырым жердегі полигонда. Жергілікті тұрғындар жарылыстарды полигонда жүргізу керек деп есептейді.
«Әскери бөлімнің аумағында күн сайын жарылыс болады. Бұл жеті жылдан бері жалғасып келеді. Бұл қандай шексіз снарядтар? Жыл сайын өзіміз жөндеу жүргіземіз. Үйлер жарылып жатыр. Тек менің үйім ғана емес. Біз бұл жарылыстарды күн сайын сезінеміз. Жер үнемі дірілдейді», — дейді Қайрат Смаилов.
Әскерилер оқ-дәрілердің шынымен де күн сайын жойылатынын жоққа шығармайды. Сонымен қатар олар барлық оқ-дәріні тасымалдауға болмайтынын түсіндіреді.
«Бірінші орында — қауіпсіздік. Бәрі табылған оқ-дәрілердің санына байланысты, бұл күніне 20-30 бірлік болуы мүмкін. Сондай-ақ олардың құрамы ескеріледі. Орташа алғанда, 30-ға жуық жарылғыш зат жарылыс әдісімен жойылады. Бір бөлігі — біздің аумақта, бір бөлігі — полигонда. Тасымалдауға болмайтын оқ-дәрілер барлық қауіпсіздік талаптарын сақтай отырып, осында жойылады», — деп хабарлады Арыс гарнизоны бастығының орынбасары Бағдат Мыңбаев.
Әскерилер сондай-ақ үш жыл бұрын жасалған мамандардың қорытындысына сілтеме жасайды. Сол кезде сарапшылар әскери бөлім аумағында оқ-дәрілерді жою жақын маңдағы үйлерге қауіп төндірмейді деген қорытындыға келген.
Тұрғындар бұған келіспейді. Олар үйлердің зақымдануы жыл сайын пайда болатынын айтып, жарылыстардың салдарын қайта бағалауды талап етеді.
Сонымен қатар, жергілікті тұрғындар өз үйлеріне келтірілген ықтимал залалды есептеп, жөндеу шығындарын өтеуді қалайды.