Халықаралық астрономдар тобы қос қара құрдымның бар екенін алғаш рет тікелей визуалды түрде дәлелдеді, деп хабарлайды infohub.kz сайты. Зерттеуді Бонндағы Макс Планк қоғамының радиоастрономия институтының (MPIfR) Зильке Бритцен басқарған топ жүргізді: ғалымдар Mrk 501 галактикасының орталығында асқын ауыр қара құрдымдар жұбының бақылау дәлелдерін тапты. Нәтижелер Monthly Notices of the Royal Astronomical Society журналында жариялауға қабылданды.

Жұмыстың негізіне 23 жылдық бақылау барысында көптеген жиілікте жиналған радиодеректер алынды. Жерге қарай бағытталған жарық ағыннан (джет) бөлек, астрономдар қарама-қарсы бағытталған екінші джеттің қозғалысын да анықтап, бақылай алды. Бұл ағын негізгі қара құрдымның айналасында сағат тіліне қарсы айналады. Сонымен қатар 2022 жылдың маусымында зерттеушілер Эйнштейн сақинасы түріндегі гравитациялық линзалау әсерін тіркеді: екінші джеттен шыққан жарық бірінші қара құрдымның гравитациясымен майысқан.

Ғалымдардың есептеуінше, массасы Күн массасынан 100 миллионнан 1 миллиардқа дейінгі нысандар бір-бірінің айналасында шамамен 121 күнде бір айналым жасайды және бір-бірінен небәрі 250–540 астрономиялық бірлік қашықтықта орналасқан. Нақты массаларына қарай олар 100 жылдан кейін-ақ соқтығысып, бірігуі мүмкін. Арақашықтық тым үлкен болғандықтан, қазіргі телескоптар жұпты визуалды түрде ажырата алмайды, алайда жүйені төмен жиілікті гравитациялық толқындарды тіркей алатын пульсарлық таймингтік массивтер (PTA) көмегімен зерттеу жоспарлануда. Зерттеуге тең авторы Эктор Оливарес те қатысты.