Қазақстанда 2026 жылдың бірінші жартыжылдығында автокредитке сұраныс айтарлықтай төмендеді. Азаматтардың өтінімдері өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 9%-ға қысқарды, ал бір жыл бұрын 50%-ға өскен еді. Бұл туралы infohub.kz сайты хабарлайды.
Қазақстан қаржыгерлері қауымдастығының (АФК) шолуына сәйкес, автокөлік сатып алуға берілген жаңа несиелер 24%-ға азайып, алты айда 886,6 млрд теңгені құрады. Бұл төмендеу жалпы бөлшек несиелендірудегі 3,6%-дық құлдыраудан айтарлықтай басым болды.
Сарапшылар мұндай динамиканы бірнеше фактормен байланыстырады: нарықтың қанығуы (көлікті несиеге сатып алуды жоспарлағандардың көбі мұны әлдеқашан жасаған), несиелеу шарттарының қатаңдауы және дилерлердің маркетингтік бағдарламаларының қысқаруы. Сонымен қатар, автокредиттер айтарлықтай қымбаттады: орташа мөлшерлеме 18,8%-дан 24,4%-ға дейін өсті, бұл сұранысты жеңілдіксіз нарықтық жағдайда несиеге қызмет көрсете алатын қарыз алушыларға ауыстырды.
Автокредиттер бойынша мақұлдау үлесі 17,6%-дан 16,8%-ға төмендеді, ал мақұлданған өтінімдер саны 13%-ға – 449,7 мыңға дейін қысқарды, бір жыл бұрын 68%-ға өскен еді.
Нәтижесінде автокредиттеу портфелі өткен жылғы 23,2%-бен салыстырғанда небәрі 5,2%-ға өсті. Сонымен қатар, автокредиттер бүкіл бөлшек портфельдің 16,3%-ын құрайды. Несиелердің 90%-дан астамы 5-тен 20 млн теңгеге дейінгі диапазонда беріледі.
АФК мамандары екінші жартыжылдықта клиенттік базаның өсуі және отандық автокөлік өндірісінің кеңеюі ұсынысты арттыратынына байланысты нарық ішінара қалпына келуі мүмкін деп есептейді. Серіктестік бағдарламалардың қайта жандануы және қарыз ресурстарының құнының төмендеуі де қолдау көрсете алады.
Бұған дейін бірінші жартыжылдықта ипотекалық несиелердің берілуі жалпы бөлшек несиелендірудің 3,6%-ға қысқаруына қарамастан 12,4%-ға өскені хабарланған болатын.