Гонконгте 1989 жылғы Тяньаньмэнь оқиғасын еске алу шамдарын ұйымдастырған екі белсенді «мемлекеттік билікті құлатуға шақырды» деп кінәлі деп танылды. Бұл іс қаладағы сөз бостандығының жойылуының айқын мысалы ретінде кеңінен сынға ұшырады.
69 жастағы Ли Чжоюань мен 41 жастағы Чоу Хан-тун «мемлекеттік билікті құлату мақсатында заңсыз әрекеттерді ұйымдастыруға, жоспарлауға, жасауға немесе қатысуға басқа адамдарды арандату» деп айыпталды, деп хабарлады соттың баспасөз қызметі.
Айыпталушыларға ең жоғары 10 жыл бас бостандығынан айыру жазасы қарастырылған. Үкім шығару кейінірек болады.
Ли мен Чоудың ісі қаңтарда басталып, 24 күнге созылды. Үшінші айыпталушы, 74 жастағы бұрынғы заң шығарушы Альберт Хо қаңтарда кінәсін мойындады. Өзін өзі қорғаған Чоу мамыр айында сотта «сотталушы — заңның өзі» деді.
Ли мен Чоу қазір таратылған Гонконг альянсының жетекшілері еді. Бұл ұйым Виктория саябағында жыл сайынғы еске алу шамдарын өткізіп тұрды.
Гонконг пен Макао Қытай жерінде 1989 жылғы 4 маусымдағы құрбандарды еске алу шамдарын өткізуге рұқсат етілген жалғыз орындар болатын. Сол күні Қытай әскерлері мен танктері астанадағы Тяньаньмэнь алаңында саяси реформа талап еткен наразылықтарды басу үшін жіберілген еді.
Алайда, 2020 жылы Бейжің Гонконгқа ұлттық қауіпсіздік заңын енгізгеннен кейін, қоғамдық еске алу іс-шараларына тыйым салынды. Бұған дейін бір жыл бұрын өткен ірі және кейде зорлық-зомбылыққа ұласқан демократия жанашыры наразылықтар болған еді.
Альянстың жетекшілері 2021 жылы айыпталып, содан бері түрмеде отыр.
Жұма күні сот отырысы басталар алдында ондаған полиция қызметкері сот ғимаратының сыртында жиналып, кезекте тұрған адамдарды түсіріп жатқан тілшілерді алып кетті.
Халықаралық Амнистия ұйымы Ли мен Чоудың ісі «мемлекеттік құлату» деген түсініктің тым жалпылама, кең және ерікті анықтамасына сүйенгенін мәлімдеді.