Канадалық Les Éditions du Boréal баспасы гаитилік-канадалық жазушы Телисон Орельенмен кәсіби қарым-қатынасын тоқтатқанын мәлімдеді. Бұған дейін жазушының «C’était ça ou mourir» (қаз. «Олай болмаса, өлер едім») романын жазуда жасанды интеллект қолданды деген айып тағылған, деп хабарлайды infohub.kz сайты.

38 жастағы Орельен бұл айыпты бұған дейін де жоққа шығарған. Өткен аптада Boréal баспасы жазушыны қолдайтынын білдірген. Алайда сәрсенбіде баспа қосымша тексеру жүргізгенін хабарлады.

«Соңғы күндері расталған жаңа деректер романды жазу барысында жасанды интеллект қолданылғанын көрсетеді», — делінген Boréal мәлімдемесінде. Баспа Орельенмен кәсіби қарым-қатынасын «тоқтататынын» жариялады.

Boréal жасанды интеллекттің жазу үдерісінде қаншалықты қолданылғанын білмейтінін, «бұған нақты жауап ешқашан болмауы мүмкін» екенін атап өтті. Баспа романның барлық жұмыс нұсқаларын жинап, әртүрлі жобаларды талдау үшін сыртқы мамандарды тартқан.

«Осы аптада алынған нәтижелер кейбір құжаттардың метадеректерінде жасанды интеллект белгілерінің іздері бар екенін анықтады», — деп хабарлады баспа.

Талдау жүргізгенге дейін баспа Орельенмен бірлесіп, оның кінәсіздігін дәлелдейтін дәйектерді жинауға тырысқан. Бұл әрекет нәтижесіз аяқталған, кейін жазушы «қосымша ақпарат бермейтінін» мәлімдеген.

Көші-қон туралы роман 20-дан астам елде аударылуы жоспарланған болатын. Кітап күмән тудырып, Pangram жасанды интеллект детекторының сынағы компьютерлік генерацияланған мәтіннің 100% ықтималдығын көрсеткеннен кейін Францияның ең беделді әдеби сыйлығы — Гонкур сыйлығының тізімінен алынып тасталды.

Осы айдың басында Agence France-Presse агенттігіне берген мәлімдемесінде Орельен айыптауларды «жала мен құптаусыздық» деп атаған.

«Мен зерттеу құралдарын, әсіресе шетелдік идиомалар үшін қолдандым», — деді ол AFP агенттігіне арнайы жіберген мәлімдемесінде. «Бірақ бұл кітаптағы бірде-бір сөйлем машинамен жасалмаған, сюжеттің мәні мен құрылымы да менің ішкі сезімімнен шыққан».

Ол сәрсенбіде де ұстанымын өзгертпей, француздық Libération газетіне жасанды интеллектті «тарихи зерттеулер» үшін «шығармашылық үдерісте» қолданғанын айтты.

«Мен жақындарыма бәрін түсіндірдім, бірақ қазір менің сөздерімнің ешқандай мәні жоқ деп ойлаймын», — деді ол және басынан өткеріп жатқаны «тым алыс кеткенін» қосты.

Орельен кітапты 2017 жылдың соңында «үстелдің бұрышында» жаза бастағанын, 2019 жылы 300 беттен астам алғашқы нұсқасын аяқтағанын айтты. Бұл ChatGPT сияқты жасанды интеллект қызметтері пайда болғанға дейін бірнеше жыл бұрын еді.

Жазушы 2010 жылы Кариб аралында болған жер сілкінісінен кейін туған Гаитиден кеткен. Арал сол кезде кедейлік пен тұрақсыздықтан әбден қиналып жатқан.

Плагиат туралы бөлек айыптауларға жауап ретінде Орельен бұрын жазуында «қабылдауға болмайтын қателіктер» жібергенін мойындады, бірақ нақтысын атамады.

«Мен жиырмадан жаңа асқан едім, асығыс болдым, әлі қаншалықты көп үйренуім керектігін толық түсінбедім. Жазғым келді, көп оқыдым», — деп жазды ол. «Бірақ біреуді құрметтеу оның мәтіндерін өзімдікі деп алуға құқық бермейді».