Қазақстандық қаржыгер Сұлтан Елемесов қыркүйекте теңгенің одан әрі нығаюын күтпейтінін мәлімдеді. Оның айтуынша, мұның бір себебі – Ұлттық банктің 4 қыркүйектегі алдағы отырысында базалық мөлшерлемені төмендетуі мүмкін, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Алдыңғы күні Ұлттық банк валюта нарығы бойынша ақпараттық хабарлама жариялады. Оған сәйкес, қыркүйекте реттеуші республикалық бюджетке трансферттерді қамтамасыз ету үшін Ұлттық қордан $200-300 млн сатады.
Сонымен қатар, қыркүйектен бастап Ұлттық банк Ұлттық қормен операцияларды айналандыруды бастайды. Бұл механизм аясында қыркүйекте бұрын сатып алынған шетел валютасын сату көлемі $200–300 млн құрайды.
Сондай-ақ, ай ішінде реттеуші алтын сатып алуды айналандыру шеңберінде 374 млрд теңгеге баламалы валютаны сатады. Бұл механизм Ұлттық банктің отандық кәсіпорындардан алтын сатып алуын және кейіннен валюта нарығында баламалы көлемдегі шетел валютасын сатуды көздейді.
«Кеше Ұлттық банк қыркүйекте доллар/теңге бағамынан не күтуге болатынын айтты. Ең бастысы – олар [реттеуші] Ұлттық қордан валюта сатуды ұлғайтады. Олар $1 млрд-тан астам сатуы керек, бірақ шынымды айтсам, мен теңгенің нығаюы жалғасады деп күтпеймін, себебі бірнеше. Біріншіден, осы деңгейлерде Ұлттық банк БЖЗҚ-ға долларды белсенді түрде сатып алады. Тамызда олар $721 млн сатып алды – бұл көп», – деді Елемесов.
Сондай-ақ, оның пікірінше, 4 қыркүйекте базалық мөлшерлеме 50 б.т.-тан астамға – 16,25%-дан төменге дейін төмендетілуі мүмкін.
«Екіншіден, Ұлттық банкке базалық мөлшерлемені төмендетуді тоқтату логикалық болар еді, бірақ осы жұмада, мүмкін, теңгенің нығаюына байланысты ол бұл мөлшерлемені қайта төмендетуге мәжбүр болады. Мүмкін, ол оны 50 базистік тармақтан да көпке төмендетеді. Яғни, біз базалық мөлшерлемені 16,25%-дан төмен көреміз», – деп есептейді қаржыгер.
Сондықтан, оның пікірінше, Ұлттық банктің базалық мөлшерлемені төмендетуі, сондай-ақ дамыған экономикалар мен АҚШ-тың мемлекеттік облигацияларының кірістілігінің өсуі доллардың теңгеге бағамына қысым жасауы ықтимал.
«Мен бұл бағам бюджетке тиімсіз екенін айтқанмын, сондықтан теңгенің біртіндеп әлсіреуін күтемін және бір күні мен бәрібір дұрыс боламын. Сондықтан бұл туралы айтып жүремін, бір күні «Мен айтқанмын» деп айту үшін», – деп қосты сарапшы.
Бұған дейін «Курсив» ҚР Ұлттық банкінің макроэкономикалық сауалнамасынан өткен сарапшылар 2026 жылы орташа бағамды бұрынғы 500 теңгенің орнына 490 теңге деңгейінде болжайтынын жазған болатын. 2027 жылы аналитиктер доллар үшін 532,1 теңгенің орнына 516,2 теңгені, ал 2028 жылы – 566,6 теңгенің орнына 562,2 теңгені күтеді.


