Қазақстанда қылмыстық істер жөніндегі кассациялық соттар жұмыс істеген уақытта 22 адам толық ақталды: олардың айыптау үкімдері ақтау негіздері бойынша бұзылды. Бұл туралы брифингте Қылмыстық істер жөніндегі кассациялық соттың судьясы Инна Каркада мәлімдеді, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Судья кассациялық соттар 2025 жылдың 1 шілдесінен бастап жұмыс істейтінін еске салды. Осы уақыт ішінде 2 848 адамға қатысты 2 мың қылмыстық іс қаралды. «2025 жылы, сот жұмысының алғашқы алты айында айына орта есеппен 83 қылмыстық іс қаралды. 2026 жылы ай сайын екі есе көп — статистика бойынша ай сайын 168 қылмыстық іс кассациялық қайта қараудан өтеді. Бұл нені көрсетеді? Біздің пайымдауымызша, факторлардың бірі — азаматтар тарапынан сенімнің артуы, шағымдар көбірек жіберіле бастады. Мұны сот актілерін түзету статистикасы да растайды — бізде бұзылған және өзгертілген сот актілерінің саны өсіп келеді. Орта есеппен әрбір төртінші сот актісі кассациялық тәртіпте бұзылуға немесе өзгертілуге ұшырайды», — деді ол.
Оның деректерінше, мұндай шешімдер 923 адамға қатысты болды — бұл кассациялық тәртіпте қылмыстық істері қайта қаралғандардың шамамен әрбір үшіншісі. «Үкімдерді тоқтатумен бұзу жағдайлары кездеседі — жұмыс істеген уақыт ішінде кассация 22 адамға қатысты айыптау үкімдерін ақтау негіздері бойынша тоқтатумен бұзды. Ақтау негіздері дегеніміз — адам кінәсіз деп есептеледі», — деп түсіндірді судья.
Оның әріптесі Азамат Тілепов мұндай жағдайда адам мемлекеттен өтемақы талап етуге құқылы екенін қосты. «Біз түпкілікті шешім қабылдадық, олардың кінәсіз екенін айттық. Бұл — біздің түпкілікті сот актіміз. Оның негізінде Қылмыстық-процестік кодекске сәйкес олар сотқа жүгінуге құқылы. Бюджеттен оларға талап арыздарының негізінде белгілі бір сома төленеді. Егер адам қамауда болса — сома жоғары, болмаса — төмен», — деп түйіндеді спикер.
Сондай-ақ судьяның айтуынша, егер сот адамның іске «немқұрайлы, адал емес, үстірт қарау, заңның белгілі бір талаптарын бұзу» салдарынан сотталғанын анықтаса, қылмыстық қудалау органына — істі тергеген тергеуші мен оны сотқа жіберген қадағалауды жүзеге асырған прокурорға қатысты жеке қаулы шығарылады. Бұл тұлғаларға қатысты Бас прокуратура мен Ішкі істер министрлігі шара қолданады.