Жерде соңғы үш айдағы ең қуатты G3 деңгейлі магниттік дауыл тіркелді. Бұл туралы Ресей ғылым академиясының Ғарыштық зерттеулер институтының Күн астрономиясы зертханасы мен Ресей ғылым академиясының Сібір бөлімшесінің Күн-Жер физикасы институты хабарлады, деп жазады infohub.kz сайты.
Ғалымдардың дерегінше, толқу Астана уақытымен 10 қазан күні шамамен 22:00-де басталған. Бұған дейін осыған шамалас күшті дауыл 4 шілдеде байқалған.
Америкалық Ұлттық мұхит және атмосфералық зерттеулер басқармасының (NOAA) Ғарыштық ауа райын болжау орталығы да растады: өткен тәулікте геомагниттік белсенділіктің ең жоғары үш сағаттық Kp индексі 7-ге жетті, бұл G3 деңгейіне сәйкес келеді. Бұл мәліметтер 11 қазан таңертең шыққан болжамда келтірілген.
Оқиғаның себебі — апта басындағы белсенділік өрлеуі кезінде Күннен лақтырылған плазма бұлттарының Жерге жетуі. Зертхананың мәлімдеуінше, дауыл 50 градустан жоғары географиялық ендіктерде қарқынды полярлық шұғылалармен қатар жүрген.
«Болжам бойынша геомагниттік өріс тағы бір тәулікке жуық толқу күйінде қалуы мүмкін», — деді ғалымдар 10 қазан кешке.
Бұған дейін зертхана үш күн плазмасы бұлты туралы ескерткен. Біріншісі 6 қазанда M1.4 класындағы жарқыл кезінде лақтырылып, оның жетуі 9 қазан кешке күтілген.
Тағы екі бұлт 7 және 8 қазанда Күннен шыққан. Алдын ала есептеулерге сәйкес, олар жолда бірігіп, 11 қазан күндіз Жерге жетуі мүмкін еді. Сол кезде ғалымдар G2 деңгейлі дауылдарды болжаған.
NOAA-ның бес деңгейлі шкаласы бойынша G3 қуатты геомагниттік дауылдарға жатады. Мұндай қарқында спутниктік навигация мен радиобайланыстың үзілуі, төмен орбитадағы спутниктер үшін атмосфера кедергісінің артуы, сондай-ақ энергожүйелердің жекелеген қорғаныс құрылғыларының жұмысында ақаулар болуы мүмкін. Бұл — G3 деңгейінің ықтимал салдары, қазіргі дауыл кезінде расталған ақаулар емес.
NOAA-ның 11–12 қазанға арналған болжамында G1–G2 деңгейлеріндегі геомагниттік дауылдар — әлсізден орташаға дейін — күтілуде. Олар бірнеше корональдік масса лақтырылуының жетуімен және күн желінің жоғары жылдамдықты ағынының әсер етуімен байланыстырылады.
Ресейлік зертхана қазан басындағы күн белсенділігі тыныш қыркүйекпен салыстырғанда артқанын атап өтті. Алайда мұны бүкіл айға тұрақты тенденция деп санау әзірге ерте: белсенділік біркелкі емес, одан әрі дамуы күн дақтары топтарының жай-күйіне байланысты.
Бұған дейін «Курсив» ғалымдардың 9 қазанға магниттік дауылды болжағанын жазған. Онда оның күші G2 деңгейінен аспайды, ал жоғары геомагниттік фон 10 қазанда да сақталуы мүмкін деп күтілген.