Қытай зерттеушілері тірі саңырауқұлақ негізінде инновациялық материал жасап, одан көйлек тікті. Бұл «мата» түсін өзгерте алады, өзін-өзі тазартады және топырақта толық ыдырайды, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Ғалымдар өз жұмысында Cordyceps militaris мицелийін — саңырауқұлақты құрайтын жіңішке жіпшелерді қолданды. Оның негізіндегі дәстүрлі материалдардан айырмашылығы, саңырауқұлақ толық сусыздандыру мен жоюға ұшырамаған. Биологиялық белсенділік сақталған, бұл материалға өздігінен өсіп, қалпына келуге мүмкіндік береді.
Жасау процесі мицелийді сұйық ортада өсіруден басталды, онда ол кішкене шарлар құрады. Содан кейін оларды қалыптарға салып, кептіріп, желім немесе қосымша жақтаусыз берік парақтар алды.
Материалға мата қасиетін беру үшін оны глицеринмен өңдеді. Осыдан кейін парақтарды бүгуге, кесуге және тігуге болатын болды. Мицелий жолақтарынан зерттеушілер тіпті 1 кг-ға дейінгі жүктемеге төтеп беретін арқан жасап, содан кейін материалдан көйлек тікті.
Дегенмен, ең таңғаларлығы — материал жай ғана матаның ерекше алмастырғышы емес. Оған белгілі бір қоректік заттар болған кезде пигменттер шығаратын ашытқылар енгізілді. Осының арқасында мата қоршаған ортаға байланысты көк, қызыл, қызғылт сары және күлгін түстерге ие бола алады.
Саңырауқұлақ сонымен қатар берілген бағыттарда өсіп, өрнектер құрайды және беттің өзін-өзі тазартуына ықпал етеді. Сонымен қатар, материал ылғалды қоректік ортада ішінара қайта өсе алады, ал топырақта шамамен 40 күнде толық дерлік ыдырайды.
Әзірге мұндай материалды күнделікті киімде қолдану алыс. Ғалымдар оны берік, жууға төзімді және басқаруға оңай етуі керек. Болашақта технологияны киім-кешекте ғана емес, медицинада, құрылыста және экологиялық жобаларда да қолдану жоспарлануда.
Егер қытайлық зерттеушілер мұндай материалдарды қарапайым киімге ыңғайлы және жеткілікті берік ете алса, бұл сән индустриясын елеулі түрде өзгертуі мүмкін. Бүгінде әлемде жыл сайын орасан зор көлемде қажетсіз киім жиналады, бұл экологиялық проблемаға айналды. Жаңа тәсіл болашақта тоқыма қалдықтарының көлемін азайтып, заттар өндірісін экологиялық таза ете алады.