Қазақстандағы 4,2 мың тозығы жеткен және авариялық көппәтерлі үйдің иелерін қоныстандыруға 3,2 трлн теңге инвестиция қажет екенін infohub.kz хабарлайды.
Құрылыс министрлігінің Құрылыс және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық істері комитеті төрағасының орынбасары Қанат Мыңбаев Орталық коммуникациялар қызметіндегі брифингте әкімдіктердің дерегінше, елімізде 4,2 мың тозығы жеткен және авариялық көппәтерлі үй бар екенін айтты. Оларды реновациялау, яғни пәтер иелерін жаңа баспанаға қоныстандыру үшін 3,2 трлн теңге қажет.
Бұған дейін президент авариялық және тозығы жеткен тұрғын үй иелерінің 40 мыңын жаңа баспанамен қамтамасыз ету міндетін қойған болатын. Инвестор-құрылысшыларды тарту үшін Жер және Құрылыс кодекстеріне, сондай-ақ бірқатар заңдарға өзгерістер енгізілді. Олар ескі тұрғын үйді сатып алудың әртүрлі тетіктерін, соның ішінде жаңа құралды қарастырады.
Жаңа құрал – бірыңғай оператордың кепілдігі. Ол құрылысшыларға үлестік қатысу тетігі арқылы реновация жүргізуге мүмкіндік береді. Бұл ретте «Қазақстан тұрғын үй компаниясы» (ҚТҮК) үлескерлерге олардың баспанасы кез келген жағдайда салынып бітетініне кепілдік береді.
Тозығы жеткен үйлердің тұрғындары өз пәтерлерін «бөлмеге бөлме» қағидаты бойынша бере алады, ал құрылысшылар ҚТҮК кепілдіктерін пайдалану мүмкіндігіне ие болады. Бұл жағдайда құрылысшы тұрғын үй компаниясымен келісімшарт жасасып, меншік иелерімен келіссөз жүргізеді, олардың мүлікті беруге қолдарын жинайды, кепілдік шартын жасасу үшін ҚТҮК-ге жүгінеді, содан кейін ескі тұрғын үйді бұзып, жаңасын салады.
Құрылыс істері комитеті реновация барысы туралы да айтып берді. 2023-2025 жылдар аралығында Қазақстанда 291 авариялық көппәтерлі тұрғын үй (КПТҮ) бұзылып, 4 996 меншік иесі жаңа баспана алды. Осы кезеңде тұрғындарды қоныстандыру үшін 132 жаңа үй салынды.
2023 жылы жоспар бойынша 77 үйдің 75-і бұзылып, 52 жаңа үй салынды. 1 010 меншік иесі пәтер алды. 2024 жылы жоспардағы 121 үйдің 115-і бұзылып, 80 жаңа КПТҮ тұрғызылып, 1 381 меншік иесі баспанамен қамтамасыз етілді. 2025 жылы жоспардағы 227 үйдің 101-і бұзылды, оның 62-сі жеке инвесторлар есебінен, 39-ы жергілікті бюджеттер есебінен. Жаңа баспана 2 605 меншік иесіне берілді.
2026 жылы билік 224 авариялық көппәтерлі үйді бұзуды жоспарлап отыр. Қазіргі таңда 44 ғимарат бұзылды. Меншік иелерін қоныстандыру жергілікті бюджеттер есебінен – өтемақы төлеу және баспананы қайталама нарықтан сатып алу арқылы жалғасуда.
Бұған дейін хабарланғандай, жаңа реновация бағдарламасына қарамастан, Алматының 43 мыңнан астам тұрғыны ескі үйлерде тұруды жалғастыруда.