Сербия президенті Александр Вучич отставкаға кетті. Бұл шешім студенттер бастаған наразылықтар мен билікке сын айтылған наразылық толқынынан кейін қабылданды, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
Вучич астана Белградтағы президент ғимаратының алдында жақтастарына сөйлеген сөзінде тоғыз жылдық басқару кезеңінде әкімшілігі бейбітшілік пен тұрақтылықты сақтап қалғанын айтты.
Ол отставкаға кету ниетін маусым айында жариялаған болатын. Қазір ол парламенттік сайлауда өз партиясынан премьер-министрлікке кандидат ретінде ұсынылып отыр. Сербия конституциясы бойынша Вучич үшінші мерзімге президенттікке ұсыныла алмайды.
Ресейге бейім популистің әкімшілігі заң бұзушылық туралы айыптауларға байланысты наразылыққа тап болды.
2024 жылы Новый Сад теміржол вокзалының шатырының құлауы салдарынан 16 адам қаза тапқан оқиға билікке деген ашу-ызаны тұтандырды.
Содан кейін студенттер мен мұғалімдерден бастап жұмысшылар мен фермерлерге дейінгі түрлі азаматтар қатысқан наразылықтар басталды.
Наразылыққа шыққандар бұл апатты Вучичтің Прогрессивтік партиясының он жылдан астам билік етуінің салдары деп санады. Вучич вокзалды жаңғырту жұмыстарымен тығыз байланысты болды, ол Сербияның ілгерілеуінің символы болуы тиіс еді.
Қысымға ұшыраған президентке жақын адамдардың бірқатар отставкасы наразылық білдірушілерді тыныштандыра алмады. Олар жаз бойы наразылықтарын жалғастырып, полицияның қатыгездігі туралы айыптаулардан кейін тәртіпсіздікке ұласты.
Вучичтің президенттік мерзімі келесі жылы аяқталуы тиіс еді. Сербия конституциясы бойынша президенттік сайлау ол отставкаға кеткеннен кейін үш айдан кешіктірілмей өткізілуі керек.
Бұл Сербия азаматтары жыл соңына дейін екі рет сайлауға барады деген сөз.
Вучичтің айтуынша, президенттік сайлау қазан айының соңында өтетін кезектен тыс парламенттік сайлаудан бір айдан астам уақыт өткен соң өтеді. Парламенттік сайлау наразылықтарға жауап ретінде тағайындалған болатын, ал наразылық білдірушілер талаптарының қатарына дауыс беру өткізу талабын қосқан еді.
Ол бұған дейін Прогрессивтік партияның жетекшісі ретінде осы сайлауға қатысуға ниетті екенін мәлімдеген. Бұл оның Сербия саясатының төбесіндегі лауазымды сақтап қалу мүмкіндігін қалдырады.
Прогрессивтік партияның мүшесі, парламент спикері Ана Брнабич жаңа президент сайланғанша уақытша президент қызметін атқарады.
Сербияның қоғамдық RTS телерадиокомпаниясының мәліметінше, Вучич конституциялық өкілеттігін пайдаланып, 49 адамды, оның ішінде 23 студентті және ол «соңғы бір жарым жылда бастан өткерген қорқынышты оқиғаларға» қатысы бар деп күдіктелген партия жақтастарын кешірді.
Алдағы парламенттік сайлауда Вучичтің Прогрессивтік партиясы студенттер бастаған «Студенттер жеңеді» атты сыбайлас жемқорлыққа қарсы қозғалыспен және Батысқа бейім оппозициялық партиялардың «Еуропалық Сербия» коалициясымен бақ сынасады.
Вучич он жылдан астам уақыт бойы Сербия саясатының тұрақты тұлғасы болды: 2014 жылы премьер-министр болды, 2017 жылы президенттікке алғашқы мерзімге сайланды.
Ол Сербияның Еуроодаққа кіруін қалайтынын ашық айтып жүр, сонымен қатар Ресеймен тығыз байланысты ұстанып, Сербияны Қытай инвестицияларына аша түсті.