АҚШ президенті Дональд Трамп Иранмен соғыс аяқталғаннан кейін Ормуз бұғазын Америка Құрама Штаттарының аумағы деп жариялауды көздейтінін мәлімдеді. Бұл туралы ол 14 тамызда айтты, деп хабарлайды infohub.kz сайты.
«Иранды жеңгеннен кейін мен өте жақын арада Ормуз бұғазын Америка Құрама Штаттарының аумағы деп жариялаймын», — деді Трамп.
Америка президенті сондай-ақ АҚШ теңіз блокадасының арқасында бұғаз арқылы кемелердің жүруін іс жүзінде бақылайтынын айтады. «Негізінен, солай. Біз блокада орнаттық. Біз қаламасақ, бірде-бір кеме бұғаздан өте алмайды», — деді ол.
Сонымен қатар Трамп Вашингтонның халықаралық бұғазды АҚШ аумағы деп заңды түрде қалай жариялай алатынын түсіндірмеді. Бұған дейін ол АҚШ-тың Ормуз бұғазын «толық бақылауында» екенін айтқан болатын. 12 тамызда президент американдық блокаданы «болат қабырға» деп атап, Иран оған кедергі жасай алмайтынын мәлімдеді.
Тегеран Вашингтонның мәлімдемелерімен келіспейді. Иран билігі дәл осы бұғазды бақылайтынын және ол арқылы кемелердің өту шарттарын анықтай алатынын алға тартады. Иран тарапының өкілдері АҚШ бірқатар талаптарды орындамайынша, Ормуз бұғазын толық ашуға ниетті емес екендерін де мәлімдеді.
Тегеранның талаптары қатарында бұған дейін американдық санкциялардың күшін жою, ирандық активтерді босату және соғыс кезінде келтірілген залалды өтеу аталған еді. Өз кезегінде Трамп Ираннан оның ондаған жылдар бойы келтірген залалы үшін өтемақы талап етті.
Қақтығысты тоқтату туралы келіссөздер әзірге тұйыққа тірелген күйінде қалып отыр. Иран Сыртқы істер министрі Аббас Аракчи АҚШ-пен тікелей келіссөздерді қайта бастау туралы шешім әлі қабылданбағанын мәлімдеді. Делдалдар тараптар арасында хабар алмасуды жалғастыруда.
Ормуз бұғазы әлемдік энергия ресурстары саудасының негізгі бағыттарының бірі болып саналады. Соғыс басталғанға дейін ол арқылы әлемдік мұнай мен сұйытылған табиғи газ жеткізілімдерінің шамамен бестен бір бөлігі өтетін.
Қақтығыс салдарынан бұғаз арқылы кемелердің жүруі күрт қысқарды. Reuters деректеріне сәйкес, тамыз айында ол арқылы өтетін жүк кемелерінің саны әдеттегі деңгейден айтарлықтай төмен болып қалуда. Жеткізілімдердегі шектеулер әлемдік энергетикалық нарыққа және отын бағасына қысым көрсетуде.