AQSh Qorǵanys departamentiniń sıfrlyq jáne jasandy ıntellekt jónindegi bas dırektory Kameron Stenlıdiń aıtýynsha, Amerıkanyń eń jaqyn odaqtastary áskerı AI-di qabyldaý qarqynyna ilese almaı otyr. Vashıngton olardy óz jibergen qatelikterden saqtandyrýǵa tyrysýda, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Bıllıngton kıberqaýipsizdik samıtinde sóılegen Stenlı: «Olarda bizdikindeı resýrstar joq, tájirıbe joq, aýqym joq», — dedi. NATO men «Bes kóz» (AQSh, Ulybrıtanıa, Kanada, Avstralıa jáne Jańa Zelandıa qatysatyn barlaý alánsy) týraly aıta kelip, ol Vashıngton «birqatar seriktestermen belsendi jumys istep jatqanyn» jáne olardyń «biz jibergen qatelikterdi qaıtalamaýyna» tyrysatynyn jetkizdi.
Bul pikirler Stenlı qyzmetke kelgenine bir jylǵa jetpeı aıtylyp otyr. Osy ýaqyt ishinde Pentagonnyń AI keńsesi birneshe jańa quraldardy iske qosty, alaıda birqatar aǵa qyzmetkerlerin joǵaltty. Qańtardan beri Stenlı GenAI.mil — ishki chat-bot platformasyn (1,7 mıllıon qoldanýshyǵa jetken) jáne Agent Network — barlaý men komandırdiń sheshim qabyldaýy arasyndaǵy ýaqytty qysqartýǵa arnalǵan júıeni basqaryp keledi. Qorǵanys hatshysy Pıt Hegset Stenlıdiń keńsesine AI engizý jyldamdyǵyn aı saıynǵy kórsetkish retinde esep berýdi tapsyrdy, bul áskerı esepteý qýatyn keńeıtý jónindegi keńirek baǵdarlamanyń bóligi.
Stenlıdiń sóziniń kóp bóligi jyldamdyqqa arnaldy. Ol bir komandırdiń josparlanǵan brıfıńti toqtatyp, 30 sekýndtyq telefon qońyraýyn jasap, formaldy sheshim brıfıńinsiz nemese bólmeniń qaýipsizdik deńgeıin teksermeı-aq dereý buıryq bergenin kórgenin aıtty. Ol bul sátti «revolúsıalyq» dep atady. «Bul qarapaıym bolyp kórinetinin bilemin, — dedi Stenlı. — Biraq bul qarapaıym, sebebi biz qazir buny jaqsy meńgerip otyrmyz».
Bul termın ol buryn da qoldanǵan. Pentagonnyń 2017 jyly iske qosylǵan alǵashqy AI nysana baǵdarlamasy Project Maven, keıinnen Palantir jasaǵan Maven Smart System boldy. AQSh bul júıeni 2026 jyly Iranǵa qarsy áýe naýqany kezinde keńinen qoldandy. Stenlıdiń mamyr aıyndaǵy konferensıada aıtýynsha, bul júıe alǵashqy 38 kúnde 13 000-nan astam nysanaǵa soqqy berýge kómektesti. Naýryzda Palantir-diń AIPCon 9 konferensıasynda sóılegen Stenlı Maven-di de «revolúsıalyq» dep atap, ol komandırlerge nysanany anyqtaýdan soqqy jasaýǵa deıingi prosesti bir platformada júzege asyrýǵa múmkindik bergenin aıtty.
Alaıda bul naýqan synǵa ushyrady. AQSh Kongresiniń 120-dan astam múshesi Pentagonnan azamattyq qurbandar men jasandy ıntellektti qoldaný týraly túsinikteme talap etip, hat joldady. Bul — 28 aqpanda Mınab qalasyndaǵy bastaýysh mektepke jasalǵan soqqydan keıin boldy. Iran bıliginiń málimetinshe, bul soqqyda keminde 168 adam, onyń ishinde kóptegen bala qaza tapty.
Stenlı sózin aıaqtaı kele, departamenttiń eski ádetteri qazirgi ýaqytta eń úlken kedergi ekenin aıtty. «Biz árqashan osylaı istep keldik — bul eń qaýipti áreket», — dedi ol. Onyń aıtýynsha, departament AI quraldaryn jaýyngerlerge tezirek jetkizgisi kelse, «basqasha oılaýy» qajet.