15 shildede Astanada Ortalyq Azıa kásiporyndarynyń ESG (ekologıalyq, áleýmettik jáne korporatıvtik jaýapkershilik) ozyq tájirıbeler jınaǵynyń tusaýkeseri jáne jasyl transformasıa men turaqty damýǵa arnalǵan taqyryptyq semınar ótti, dep habarlaıdy infohub.kz.
Qytaı men Ortalyq Azıa elderiniń memlekettik organdary, halyqaralyq uıymdar, iri kompanıalar, saýda-ónerkásip birlestikteri men taldaý ortalyqtarynyń ókilderi ESG salasynda tájirıbe almasyp, Qytaı men Ortalyq Azıa arasyndaǵy turaqty damý qaǵıdattaryna negizdelgen jańa yntymaqtastyq ekojúıesin qalyptastyrýdy talqylaý úshin bas qosty.
Qytaıdyń Qazaqstandaǵy elshiliginiń keńesshi-ókili Sý Iýıdyń aıtýynsha, elde qytaı kapıtaly qatysatyn 10 myńnan astam kásiporyn tirkelgen. Bul kompanıalar zań aıasynda jumys isteıdi, talaptardy saqtaıdy jáne áleýmettik mindettemelerdi belsendi oryndaıdy. Onyń sózinshe, jınaqqa engizilgen tájirıbeler ESG-tiń Qytaı men Qazaqstan arasyndaǵy yntymaqtastyqty tereńdetetin ortaq damý tujyrymdamasyna aınalǵanyn kórsetedi.
QR Ekologıa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrligi janyndaǵy Halyqaralyq jasyl tehnologıalar jáne ınvestısıalyq jobalar ortalyǵy basqarma tóraǵasynyń orynbasary Erlan Erkeblanovıch jınaqtyń jarıalanýy tabysty tájirıbeni taratýǵa úles qosyp, memlekettik organdar, bıznes, akademıalyq qoǵamdastyq jáne halyqaralyq uıymdar arasyndaǵy yntymaqtastyqqa yqpal etetinin aıtty.
«Sınhýa» agenttiginiń Qytaı ekonomıkalyq aqparat qyzmetiniń vıse-prezıdenti Szı Leı bıylǵy jyldyń naýryz aıynan bastap Ortalyq Azıanyń bes elinen energetıka, aýyl sharýashylyǵy, ınfraqurylym, qarjy jáne basqa salalardy qamtıtyn 60-qa jýyq ótinim túskenin habarlady. Uıymdastyrýshylar jınaq saıasatkerler, naqty sektor jáne ǵylymı qoǵamdastyq arasynda kópir bolady dep úmittenedi.
«Habar» agenttigi» AQ basqarma tóraǵasy Kemelbek Baqtyǵululy Qazaqstan men Qytaıdyń máńgilik jan-jaqty strategıalyq seriktes ekenin atap ótti. Eki eldiń jetekshi BAQ-tarynyń ózara is-qımyly – osyndaı yntymaqtastyqtyń mańyzdy bóligi. Tájirıbe almasý, birlesken jobalar jáne turaqty damý bastamalaryn obektıvti jarıalaý halyqtar arasyndaǵy ózara senim men túsinistikti nyǵaıtady.
Tájikstannyń ınvestısıalar jáne memlekettik múlikti basqarý jónindegi memlekettik komıtetiniń jobany iske asyrý tobynyń jetekshisi Zafar Hakımuly Mahmýdov saraptamalyq komısıa atynan isterdi irikteý tártibi týraly aıtyp, jınaqtyń jarıalanǵanyn resmı túrde habarlady.
Jınaqqa Ortalyq Azıa kásiporyndarynyń turaqty damý qaǵıdattaryn iske asyrýdyń ózge elder men salalarda qaıtalanýǵa jaramdy 13 naqty mysaly engizilgen. Olardyń ishinde – Amýdarıanyń oń jaǵalaýyndaǵy gaz ken oryndaryn ıgerý jobasy túrikmen aýyldarynyń turǵyndary úshin «baqyt aımaǵyn» qurǵan; Aral teńizi mańyndaǵy shóleıt jerlerde maqta alqaptaryn ósirgen qytaılyq ǵalym-agrarılerdiń qyzmeti; Samarqanda zamanaýı saıabaq túrindegi qoqys órteıtin zaýyttyń salynýy.
Sondaı-aq jınaqta klımattyq jáne ekologıalyq táýekelderdi eskeretin jasyl qarjylandyrý salasyndaǵy keshendi sheshimder; Tuǵan-Qaraǵandaǵy qoǵamdyq qatysý jáne áleýmettik áserdi baǵalaý júıesi; júzdegen myń qazaqstandyq stýdentke jasandy ıntellektti úırenýge múmkindik bergen bilim berý onlaın-platformasy bar.
Ortalyq Azıada jasyl damý jáne áleýmettik jaýapkershilik salasynda aýqymdy ózgerister júrip jatyr. Óńirdiń damýyna tartylǵan kompanıalardyń sany artyp, olar bir mezgilde qorshaǵan ortany qorǵaý jobalary men is-sharalaryn júzege asyryp, bilim berý, densaýlyq saqtaý jáne ómir sapasyn jaqsartýǵa qatysýda.
Qytaıdyń taza tehnologıalary men sıfrlyq basqarý tájirıbesi Ortalyq Azıanyń jasyl transformasıasyna aıtarlyqtaı qoldaý kórsetýde. Jumysshylardyń ál-aýqatyn arttyrýǵa jáne qoǵamnyń qatysýyn keńeıtýge baǵyttalǵan jańa ınstıtýsıonaldyq tetikter paıda bolýda.
Qyrǵyz Respýblıkasynyń Saýda-ónerkásip palatasy vıse-prezıdenti Merım Kojokmatova: «Búgin usynylǵan jınaqtyń biregeı qundylyǵy – onda Ortalyq Azıadaǵy ESG tájirıbeleriniń naqty jáne tabysty mysaldary jınaqtalǵan. Bul teorıalyq oılar emes, transshekaralyq yntymaqtastyq pen uzaq merzimdi óńirlik ózara is-qımyldyń jańa bastamalaryna negiz bola alatyn praktıkalyq tájirıbe», – dep atap ótti.
«Bir beldeý – bir jol» halyqaralyq jasyl damý koalısıasynyń bas hatshysynyń orynbasary ári damý jónindegi dırektory Chjan Szánúı jáne «Astana» halyqaralyq qarjy ortalyǵynyń Kómirtegi platformasynyń jetekshisi Ásel Nurahmetova «ESG brend qunyn arttyrýdan turaqty jáne paıdaly bıznes-modelge qalaı óte alady» taqyrybynda sarapshylyq pikirlerin bildirdi.
İs-sharany «Sınhýa» agenttiginiń Qytaı ekonomıkalyq aqparat qyzmeti jáne «Bir beldeý – bir jol» halyqaralyq jasyl damý koalısıasy birlesip uıymdastyrdy. Uıymdastyrý qoldaýyn KPMG Kazakhstan járdemdesýimen Qazaqstandaǵy Qytaı kásipkerleriniń bas asosıasıasy kórsetti.
Sondaı-aq is-sharaǵa Ózbekstannyń Qazaqstandaǵy elshiliginiń keńesshisi Azız Abdýllauly Nasırov, «Atameken» UKP janyndaǵy Turaqty damý jáne ESG jónindegi keńes tóraıymy Iýlıa Iakýpbaeva, Ortalyq Azıa men Reseıdegi CNPC ókilderi jáne óńirde belsendi jumys isteıtin ondaǵan basqa kásiporyndar qatysty.