Atlantıka muhıtynda qyrkúıek aıy boıy birde-bir daýyl tirkelgen joq. Bul — 30 jyldan astam ýaqyttaǵy tuńǵysh jaǵdaı. Ádette qyrkúıek daýyl belsendiligi eń joǵary aı sanalady. Tynysh maýsym jalǵasyp, aıaqtalýyna eki aı qalǵanda múlde daýyl bolmaý yqtımaldyǵy artyp keledi. Osylaısha, 2026 jylǵy Atlantıka daýyl maýsymy spýtnık dáýirindegi daýylsyz jalǵyz maýsym bolýy múmkin.
Munyń basty sebebi — El-Nıno. Ol dástúrli túrde Atlantıkadaǵy belsendilikti tejeıdi, al soltústik-shyǵys Tynyq muhıtynda qarqyndy maýsym týdyrady. Osyǵan baılanysty Atlantıka maýsymy qalyptydan tynysh bolady dep boljanǵan. Óte kúshti El-Nıno boljamymen AQSh Ulttyq daýyl ortalyǵy mamyrda barlyǵy 8-14 ataýly daýyl boljaıdy. Sonyń 3-6-sy daýylǵa, 1-3-i iri daýylǵa aınalady dep kútilgen.
Qyrkúıek — tropıkalyq daýyl men daýyl belsendiligi ádette eń joǵary aı. Alaıda bıyl spýtnık dáýiri bastalǵannan (1960 jyldardan) bergi eń kesh merzimde Soltústik Atlantıkada birde-bir daýyl paıda bolmady.
El-Nıno — tropıkalyq Tynyq muhıttyń tabıǵı jylynýy. Ol álem boıynsha aýa raıy úlgilerin buza alady. El-Nıno kezinde jel úlgileri ózgergende Atlantıka ústindegi joǵarǵy jel kúsheıip, jel qaıshylyǵy artady. Mundaı jaǵdaıda jel bıiktikke qaraı jyldam ózgeredi. Kúsheıgen jel qaıshylyǵy naızaǵaıly bulttardy bólshektep, olardyń tropıkalyq daýylǵa nemese daýylǵa aınalýyna jol bermeıdi.
Sonymen qatar El-Nıno kezinde Tynyq muhıt ádette belsendirek bolady, óıtkeni munda teńiz betiniń temperatýrasy áldeqaıda joǵary ári jel úlgileri qolaılyraq. Jyly sýlar daýyldarǵa tropıkalyq daýyl men daýylǵa aınalý úshin kóbirek qýat beredi.
Bıyl ortalyq-shyǵys Tynyq muhıtynyń negizgi aımaǵynda temperatýra rekordtary buzyldy. Kúndelikti teńiz betiniń temperatýrasy 2015 jylǵy óte kúshti El-Nıno kezindegi burynǵy rekordtan asyp tústi. Osy baseınde ázirge 17 ataýly daýyl tirkeldi, onyń ishinde toǵyz daýyl bar, jeteýi iri boldy. Osy daýyldar shyǵarǵan qýat mólsheri — jınaqtalǵan sıklondyq energıa boıynsha — maýsym qalyptydan shamamen eki jarym ese belsendi.
El-Nıno odan ári kúsheıedi dep boljanýda, boljamdar onyń qarasha nemese jeltoqsanda shyńyna jetetinin kórsetedi.