Qazaqstan Respýblıkasy Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi (Agenttik) biryńǵaı QR-kod boıynsha tarıfterdi belgileýge óziniń qatysy joq ekenin málimdedi. Bul másele Ulttyq Banktiń quzyretinde ekenin aıtty, dep habarlaıdy infohub.kz.
Agenttiktiń málimdemesinde tarıfterge qatysty syn negizsiz ekeni atap ótildi. «Qazaqstan Respýblıkasynyń Ulttyq Banki týraly» Zańǵa sáıkes tólem júıelerin retteý jáne biryńǵaı QR-kodty engizý tek Ulttyq Banktiń aıryqsha quzyretine jatady. Agenttik bul salada tarıf saıasatyn rettemeıtinin basa aıtty.
Agenttik óziniń tikeleı fýnksıalaryn eske salyp, qadaǵalaý sharalarynyń statısıkasyn keltirdi. 2021 jyldan beri ártúrli buzýshylyqtar úshin 127 mıkroqarjy uıymy men 135 kolektorlyq agenttiktiń lısenzıasy qaıtaryldy, onyń ishinde 2024–2026 jyldar aralyǵynda 55 MU jáne 29 kolektor lısenzıasynan aıyryldy. Salynǵan ákimshilik aıyppuldardyń somasy 500 mıllıon teńgeden asty.
Halyqtyń qaryz júktemesin azaıtý aıasynda 2025 jyly 33,9 myń qaryz alýshynyń bereshegi men ósimpuly tolyq nemese ishinara esepten shyǵaryldy, al 722 myń klıenttiń qaryzy qaıta qurylymdaldy. Sondaı-aq 2024 jyly Agenttik Ulttyq Bankpen birlesip jyldyq tıimdi syıaqy mólsherlemesiniń (JTSM) shekti mólsherin dırektıvti túrde tómendetti: kepilsiz banktik nesıeler men mıkrokredıtter boıynsha – 56%-dan 46%-ǵa; kepildi nesıeler boıynsha – 56%-dan 40%-ǵa; 45 AEK-ke deıingi onlaın-mıkrokredıtter boıynsha eń joǵary kúndik mólsherleme 1%-dan 0,3%-ǵa deıin tómendedi.
Qarjylyq alaıaqtyqqa qarsy is-qımyl Ulttyq Banktiń Alaıaqtyqqa qarsy ortalyǵynyń jumysy aıasynda júzege asyrylady. 2025 jyldyń basynan beri 163 myńnan astam alaıaqtyq operasıanyń aldy alynyp, somasy 68 mlrd teńgeni qurady, qosymsha 28,9 mlrd teńgege tranzaksıalar buǵattaldy. Zańnamalyq deńgeıde retteýshi mindetti bıometrıalyq ıdentıfıkasıany, «salqyndatý kezeńderin» jáne alǵashqy nesıe alǵan kezde jeke qatysý talabyn engizdi. Bul sharalar sottan tys jáne sot tártibimen qaryzdardy esepten shyǵarý negizderin keńeıtip, bankter men MU-ǵa 2025 jyly 1,6 myń alaıaqtyq nesıeni jalpy somasy 1,9 mlrd teńgege joıýǵa múmkindik berdi.
Qarjy retteýshisiniń bul teriske shyǵarýy kásipkerlerdiń biryńǵaı banktik QR-kodty tehnıkalyq engizýge narazylyǵy aıasynda aıtyldy. Shaǵyn jáne orta bıznes ókilderi jańa quraldyń qymbattyǵyna shaǵymdanady: basqa banktiń qosymshasy arqyly tólem jasaǵanda bankaralyq komısıa 1,25–1,35%-ǵa jetedi. Salystyrý úshin, dástúrli baılanyssyz tólem servısteri (Apple Pay, Google Pay nemese Samsung Pay) arqyly tólemder saýda núktesine shamamen 0,59% turady. Osyǵan oraı áleýmettik jelilerde boıkotqa shaqyrý taralyp jatyr: bıznes tarıf saıasaty qaıta qaralǵanǵa deıin tutynýshylardy jańa tólem tásiline ýaqytsha kóshpeýge shaqyrady.