Endı Bórnem saıası jarnalarǵa shekteý qoıý máselesinde burynǵy ustanymynan bas tartty dep aıyptalýda. The Guardian qolyna túsken hat-habarlarǵa sáıkes, premer-mınıstr buǵan deıin jeke jarnalarǵa 500 myń fýnt sterlıń kóleminde shekteý qoıýdy qoldaǵan, tipti bul somany odan ári tómendetý kerektigin aıtqan. Bul týraly infohub.kz saıty habarlaıdy.
Mamyr aıynda Bórnem wakeupgb.co.uk saıtynyń negizin qalaýshy Shon Boýlerge jazǵan hatynda jeke jarnalarǵa 500 myń fýnt sterlıń kóleminde shekteý qoıýdy qoldaıtynyn bildirgen. Ol bul shara «bir partıaǵa bir adamnyń nemese uıymnyń shamadan tys yqpal etýine jol bermeýge» kómektesetinin atap ótken. Keıingi hatynda ol bul shekteýdi ýaqyt óte tómendetý kerektigin aıtqan. Bul usynysty qazir leıborısik depýtat Stella Krızı alǵa tartyp otyr.
Boýler premer-mınıstrge jazǵan hatynda ony burynǵy ýádelerinen bas tartty dep aıyptaǵan. «Siz maǵan jáne elge bergen ýádeńizdi buzatyn sıaqtysyz. Saılanǵannan keıin birneshe apta ótken soń, siz ózińizdiń alǵashqy úlken sheginisińizdi jasadyńyz», — dep jazǵan ol. Ol sondaı-aq saıasatty taza ári senimdi etýge shaqyryp, «osy tazalyqty bastaýǵa múmkindigińiz bar» dep qosqan.
Telejúrgizýshi Kerol Vorderman sıaqty basqa belsendiler de premer-mınıstrdi kásipodaqtardyń qarsylyǵyna qaramastan sheginýge bolmaıtynyn eskertken. Kásipodaqtar jarna shekteýi olardyń Leıborısik partıaǵa qarjylaı qoldaý kórsetý múmkindigin shekteýi múmkin dep qaýiptenedi. Transparency International, Spotlight on Corruption jáne Greenpeace sıaqty uıymdardyń jetekshileri de Bórnemge ashyq hat joldap, «barlyq saıası jarnalarǵa tómen jáne qatań shekteý» qoıýdy talap etken. Olar «saıasat satylymǵa shyǵarylmaýy kerek» ekenin aıtyp, «sizdiń basshylyǵyńyz kezinde buǵan jol berilmeýin qamtamasyz etý úshin qazir áreket etińiz» dep úndegen.
Másele kelesi aptada saılaý týraly zań jobasy talqylanǵanda sheshilýi tıis. Zań jobasy daýys berý jasyn 16-ǵa túsirýdi jáne shetelde turatyn brıtandyqtardyń jarnalaryna shekteý qoıýdy kózdeıdi, biraq ishki jarnalarǵa shekteý qoıylmaıdy. Krızı ishki jarnalardy 100 myń fýnt sterlıńpen shekteý týraly túzetý engizgen bolatyn, al onyń áriptesi 1 mıllıon fýnt sterlıń shegin usynǵan. Endi Krızı óz túzetýin ózgertip, 500 myń fýnt sterlıń shegin usynyp otyr, ekinshi jyly bul kórsetkish 100 myń fýntqa deıin tómendeıdi, eger mınıstrler basqa deńgeıdi belgilemese. Bul usynys partıaaralyq qoldaýǵa ıe jáne Bórnemniń mamyrda aıtqan ustanymymen sáıkes keledi.
Premer-mınıstrdiń kómekshileri onyń kelesi aptada jarna shekteýin qoldamaıtynyn, biraq bolashaqta bul múmkindikti joqqa shyǵarmaıtynyn aıtady. Leıborısik kózderdiń biri: «Bul zań jobasy bizdiń saılaýaldy ýádelerimizdi oryndaýǵa, ıaǵnı 16 jastan daýys berýge jáne sheteldik aralasýdan qorǵaý úshin saıası jarna erejelerin kúsheıtýge arnalǵan. Úkimet osyǵan basymdyq beredi. Biraq bolashaqta demokratıamyzdy qorǵaý úshin qosymsha sharalar qabyldaý múmkindigin joqqa shyǵarmaımyz», — dedi. Sondaı-aq resmı ókilder úkimettiń leıborısik depýtat Annelız Doddstyń saılaýaldy naýqan kezinde partıalardyń shyǵyndaryn shekteý týraly usynysyn qoldamaıtynyn aıtty, bul shekteý aldyńǵy konservatıvtik úkimet kezinde kóterilgen bolatyn.