Qazaqstannyń birqatar óńirindegi joǵary temperatýra avtomobıl joldarynda sementbeton jabynynyń deformasıasyna ákeldi. Kólik mınıstrligi bul qubylystyń sebepterin túsindirip, ony tabıǵı fızıkalyq proses dep atady. Bul álemdik tájirıbemen rastalady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Kólik mınıstrliginiń Jol aktıvteriniń ulttyq sapa ortalyǵy túsindirgendeı, elimizdiń keıbir oblystarynda aýa +35…+40 °C-qa deıin, al jol beti +60…+70 °C jáne odan da joǵary qyzady. Mundaı jaǵdaıda sementbeton plıtalary keńeıip, ishki qysý kerneýin týdyrady. Krıtıkalyq mánderge jetip, deformasıalyq jikter tolyq óteı almaǵan kezde, jekelegen ýchaskelerde plıtalardyń qısaıýy nemese jergilikti kóterilýi baıqalady.
Ortalyq mamandary bul belgili paıdalaný táýekeli ekenin jáne sapasyz qurylystyń belgisi emes ekenin atap ótti. Mundaı jaǵdaılar AQSh, Kanada, Ulybrıtanıa, Germanıa, Ońtústik Koreıa, Avstralıa jáne basqa elderde de tirkelgen. «Tipti jobalaý jáne salý talaptary tolyq saqtalǵan kezde de sementbeton jabyndary fızıka zańdaryna baǵynady jáne ekstremaldy klımattyq jaǵdaılarda aıtarlyqtaı temperatýralyq áserge ushyraıdy», — dedi mamandar.
Aqaýlardyń negizgi faktorlary dep: uzaq anomaldy ystyq, jabynnyń aıtarlyqtaı qyzýy, temperatýralyq kerneýlerdiń jınaqtalýy, deformasıalyq jikterdiń jaǵdaıy, jabynnyń konstrýktıvtik erekshelikteri jáne paıdalaný sharttary ataldy. Álemdik tájirıbede jol qyzmetteri ystyq kezeńderde baqylaýdy kúsheıtip, aldyn alý sharalaryn júrgizedi: plıtalardyń ishki kerneýin jedel alyp tastaıdy, ýaqytsha nemese turaqty asfáltbeton jabyndaryn salady, qozǵalysty retteıdi jáne eń júktelgen ýchaskelerdi tekseredi.
Qazaqstanda jol uıymdary sementbeton joldarynyń jaǵdaıyn táýlik boıy baqylap otyr. Anyqtalǵan aqaýlar jedel tártippen normatıvtik tehnologıalyq sheshimder qoldanylyp joıylady. Jaǵdaı Kólik mınıstrliginiń turaqty baqylaýynda. Buǵan deıin uqsas máseleler Astana — Shýchınsk, Astana — Pavlodar jáne Shymkent — Ózbekstan shekarasy trassalarynda baıqalǵan.