Strasbýrgtegi Eýropalyq adam quqyqtary soty (EÚQO) seısenbide Túrkıanyń sot júıesindegi «júıeli máseleni» synǵa alyp, belgili mesenat Osman Kavalanyń túrmede otyrýyn aıyptady. Sottyń pikirinshe, bul jaǵdaı «saıası qarsylastardy, adam quqyqtaryn qorǵaýshylar men jýrnalıserdi qamaýǵa alý jáne qýdalaýmen sıpattalatyn júıeli problemany» kórsetedi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
68 jastaǵy Kavala — beıbitshilik pen dıalogty nasıhattaıtyn komersıalyq emes uıymnyń negizin qalaýshy. Ol 2022 jyly 2013 jylǵy narazylyqtar men 2016 jylǵy tóńkeris áreketine baılanysty aıyptalyp, ómir boıyna bas bostandyǵynan aıyrýǵa sottalǵan bolatyn. Adam quqyqtaryn qorǵaýshylar men opozısıalyq toptar prezıdent Rejep Taıyp Erdoǵannyń úkimeti bılikte jıyrma jyldan astam ýaqyt ishinde sot júıesin synshylar men básekelesterdi nysanaǵa alý úshin qarý retinde paıdalanǵanyn aıtady.
EÚQO alǵash ret 2019 jyly Kavalanyń bosatylýyn talap etken edi. Endi sot onyń sottylyǵyn «joıylǵan dep sanaý kerek» dep qaıtalady. Sot málimdemesinde Túrkıa Kavalanyń birneshe negizgi quqyqtaryn buzǵany atap ótildi. Fransıada ornalasqan sottyń aıtýynsha, bul buzýshylyqtar «sot tóreliginiń táýelsizdigi men beıtaraptyǵyna kepildik beretin qurylymdyq kemshilikterdi de anyqtady, bul atqarýshy bıliktiń, ásirese saıası sezimtal isterde, keıbir sot sheshimderine tikeleı nemese janama yqpal etýine jol ashýy múmkin».
Túrkıa úkimeti sot júıesiniń ádil jáne táýelsiz ekenin alǵa tartady. Erdoǵan sottyń burynǵy sheshimderin joqqa shyǵaryp, «bizdiń sottarymyzdy moıyndamaıtyndardy biz de moıyndamaımyz» dep málimdegen.
Kavala alǵash ret 2017 jyly tórt jyl burynǵy úkimetti qulatýǵa tyrysqan narazylyqtardy qarjylandyrdy degen aıyppen qamaýǵa alynǵan. Ol 2020 jyly aqtalǵan, biraq kóp uzamaı 2016 jylǵy tóńkeris áreketine qatysy bar degen aıyppen qaıta tutqyndalǵan. Onyń aqtalý úkimi joıylyp, is tóńkeris áreketine qatysty ispen biriktirilgen. 2022 jyldyń sáýirinde ol ómir boıyna bas bostandyǵynan aıyrýǵa sottalǵan.
Bul is 2021 jyly dıplomatıalyq daǵdarysqa ákeldi: Erdoǵan Kavalanyń bosatylýyn talap etken AQSh, Fransıa jáne Germanıa elshilerin qosa alǵanda, on sheteldik elshini persona non grata dep jarıalaımyn dep qorqytqan.