Qytaıdyń iri qurylys kompanıalarynyń biri Evergrande kompanıasynyń negizin qalaýshysy Hýeı Ka Ian ómir boıyna bas bostandyǵynan aıyrylyp, barlyq jeke múlki tárkilendi. Bul týraly infohub.kz saıty habarlaıdy.
67 jastaǵy Hýeı Ka Ian bir kezderi Forbes jýrnalynyń málimetinshe, Qytaıdyń eń baı adamy atanǵan. 2017 jyly onyń baılyǵy 42,5 mıllıard dollardy (31,2 mıllıard fýnt sterlıń) quraǵan. Sáýir aıynda ol segiz aıyptaý boıynsha kinásin moıyndaǵan. Olardyń qatarynda qarajatty teris paıdalaný, qarjylyq alaıaqtyq, zańsyz qoǵamdyq salymdar qabyldaý, zańsyz nesıe berý, baǵaly qaǵazdardy alaıaqtyqpen shyǵarý jáne paraqorlyq bar.
Hýeı negizin qalaǵan Evergrande Group kompanıasyna 8,8 mıllıard ıýán (950 mıllıon fýnt sterlıń) aıyppul salynǵan, al onyń qurylys bólimshesine 7 mıllıard ıýán aıyppul tólengen. Bul týraly Qytaıdyń memlekettik BAQ-tary habarlady.
Hýeıge qatysty úkim Evergrande kompanıasynyń qaryz daǵdarysyna baılanysty. Bul daǵdarys Qytaı úkimeti álemdegi ekinshi iri ekonomıkany jyljymaıtyn múlik sektoryna táýeldiligin azaıtýǵa tyrysqan kezde eldi dúr silkindirdi. Ótken jyly Gonkong qor bırjasynan delistıngten ótken Evergrande kompanıasy óziniń 300 mıllıard dollarlyq mindettemeleriniń kópshiligi boıynsha defoltqa ushyraǵan.
Qytaıdyń ońtústigindegi Shenchjen qalalyq halyq ortalyq sotynyń úkiminde 2016-2021 jyldar aralyǵynda Hýeı «memleket zańdaryn buzyp, aktıvterdi jasandy túrde kóterý jáne mindettemelerdi jasyrý úshin turaqty jáne aýqymdy qarjylyq alaıaqtyq ádisterin qoldanǵan» delingen. Sot Hýeıdiń áreketteri «sosıalısik naryqtyq ekonomıka tártibin eleýli túrde buzǵanyn» jáne «óte aýyr ekonomıkalyq shyǵynǵa ákelgenin» atap ótti.
Sonymen qatar, beısenbi kúni Evergrande-ge qatysty 50-den astam adamǵa úkim shyǵaryldy. Olardyń bas bostandyǵynan aıyrý merzimderi 20 aıdan 18 jylǵa deıin.
Evergrande kompanıasynyń qıyndyqtary 2020 jyly Qytaı úkimeti jyljymaıtyn múlik kompanıalaryna qaryz kólemine shekteýler engizgen kezde bastaldy. Bul dástúrli túrde Qytaıdyń JİÓ-niń tórtten bir bóligin nemese úshten bir bóligin quraıtyn qaryzǵa negizdelgen jyljymaıtyn múlik sektoryn quldyratty. Kompanıalar aqsha tabýǵa umtylyp, jetkizýshilerge tólem jasaı almaı, Covid-19 pandemıasy kezinde suranystyń álsizdiginen júzdegen qurylys jobalary toqtap qaldy. Osy jyly jarıalanǵan zertteýge sáıkes, retteýshi qysym Qytaı ekonomıkasyna shamamen 347 mıllıard dollar kóleminde batqan shyǵyn ákeldi.
Hýeıdiń kompanıasy osy daǵdarystyń ortasynda boldy. Evergrande-niń kúıreýi jyljymaıtyn múlik sektoryndaǵy keń aýqymdy problemalardyń sımvoly retinde qarastyrylady, bul áli kúnge deıin Qytaı ekonomıkasyna aýyr salmaq túsirýde.
Henan provınsıasynyń aýyldyq jerinde kedeı otbasynda dúnıege kelgen Hýeı ájesiniń qolynda ósken. Ol 1996 jyly Evergrande kompanıasyn qurǵan. 2018 jyly ol Qytaı komýnıstik partıasyna «Evergrande men oǵan bergen barlyq nárse úshin» alǵys aıtqan.