Fransıa premer-mınıstri Sebasten Lekornú eldegi oqýshylar narazylyǵynyń ýshyǵýy «jaýapsyzdyq» bolar edi dep eskertti. Bul málimdeme dúısenbi kúni 164 adamnyń ustalýynan keıin jasaldy, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Parıjden bastalǵan narazylyqtar birneshe kúnnen beri jasóspirimderdiń mektepterin bógeýine ákeldi. Onyń sebepteri — synyptardyń tolyp ketýi men muǵalimder tapshylyǵy.
Lekornú áleýmettik jelidegi jazbasynda narazylyq kezindegi oqıǵalardy atap ótip: «Otshashýlar, órtter, lıseıler mańyndaǵy zorlyq-zombylyq: oqýshylardy, qyzmetkerlerdi nemese polıseılerdi qaýipke tigýge eshqandaı syltaý joq», — dedi.
Alaıda lıseı oqýshylarynyń múddesin qorǵaıtyn fransýz kásipodaǵy narazylyqtardy olardyń jaǵdaıyna «zańdy jaýap» dep baǵalady.
İshki ister mınıstri Loran Núnes dúısenbi kúni qaýipsizdik kúshteriniń 12 qyzmetkeri, 12 oqýshy jáne úsh mektep qyzmetkeri zardap shekkenin, 180 mektep zardap shekkenin aıtty. Ol ustalǵandar týraly qosymsha málimet bermedi.
Fransýz lıseılerindegi qozǵalys — Ulybrıtanıadaǵy altynshy synypqa nemese AQSH-taǵy joǵary mektepke balamaly — ótken aptada Parıj mańyndaǵy Il-de-Frans aımaǵynda bastaldy.
Vandalızm oqıǵalary tirkelip, polıseılerge otshashýlar laqtyryldy, al narazylyqtar qazir Fransıanyń basqa aımaqtaryna tarady. Frans-Press agenttiginiń málimetinshe, ońtústiktegi Alp-Marıtım jáne Var aımaqtarynda tórt lıseı bógelgen. Narazylyqtar Marselde, soltústiktegi Lıll mańynda jáne soltústik-shyǵystaǵy Ardenndegi Sedanda da tirkeldi.
Oqýshylardyń múddesin qorǵaıtyn Union Syndicale Lycéenne kásipodaǵy áleýmettik jelidegi jazbasynda narazylyqtardy qorǵady. «Muǵalimder men qyzmetkerlerdiń jetispeýshiligi, tozǵan mektepter, tolyp ketken kesteler men synyptar, Parcoursup [Fransıada stýdentterdiń joǵary bilimniń birinshi kýrsyna ótinish berýi úshin paıdalanylatyn veb-platforma] týdyratyn stress... Bul máseleler múldem sózsiz emes, olar Makron saıasatynyń 10 jylynyń jáne ulttyq bilim júıesindegi resýrstardyń jetispeýshiliginiń nátıjesi», — delingen.
Kásipodaq oqýshylardy seısenbi kúni «óz quqyqtaryn qorǵaý jáne búdjettik qatańdyqqa qarsy» mektepterdi bógeýge shaqyrdy.
Sol kúni muǵalimder, aýrýhana qyzmetkerleri jáne memlekettik qyzmetshilerdiń kásipodaqtary da tómen jalaqy men eńbek jaǵdaılaryna narazylyq bildirip, bir kúndik ereýilge shyǵýdy usyndy.
Oqýshylar qozǵalysyna jaýap retinde Lekornú «lıseılerdiń qıyndyqtaryn tyńdap, sheshý kerek» dedi, biraq «zorlyq-zombylyqty birjaqty aıyptaý kerek jáne ony jasaýshylar óz áreketteri úshin jaýap berýi tıis».
Premer-mınıstr sondaı-aq solshyl France Unbowed (LFI) partıasyn oqýshylardy qozǵalysty keńeıtýge shaqyrdy dep aıyptady.
LFI kóshbasshysy Jan-Lúk Melanshon Lekornú úkimetin narazylyqqa «qarsy kúsh qoldanýǵa buıryq berdi» dep aıyptap, qatysqan lıseı oqýshylary «zıansyz» dep qosty.
Alaıda Núnes narazylyqtar men bógeýlerdi «ádettegi narazylyq qozǵalystary emes» dedi.
«Bul qalalyq zorlyq-zombylyqqa kóbirek uqsaıdy, birqatar adamdar betperde kıip, tútikterge salynǵan otshashýlarmen, snarádtarmen jabdyqtalyp, ishki qaýipsizdik kúshterimen qaqtyǵysýdy anyq qalady», — dedi ol.
«Bul talap qoıý týraly emes edi; bul shynymen de taza zorlyq-zombylyq boldy».
Narazylyqtar bastalǵannan beri oqýshylar men polıseıler arasyndaǵy zorlyq-zombylyqqa qatysty birneshe oqıǵa tirkeldi.
Bir oqıǵada polıseı adam kóptigin baqylaý úshin qoldanylatyn granatatqyshtan oq atqan, nátıjesinde lıseı oqýshysy jaralanǵan, dep habarlaıdy Fransıanyń BFMTV telearnasy. Telearna bul oqıǵalarǵa tergeý bastalǵanyn qosty.