Gvıneıa-Bısaýda jeltoqsanda ótetin saılaý qarsańynda saılaýshylar prezıdenttik ókilettikterdi aıtarlyqtaı keńeıtetin jańa konstıtýsıany maquldady. Aldyn ala nátıjeler boıynsha, shaǵyn Batys Afrıka memleketindegi daýystardyń 70 paıyzy birpartıalyq sosıalısik júıeni aıaqtaǵan ózgeristerden beri alǵashqy konstıtýsıalyq túzetýlerdi qoldady.
Jeksenbide ótken referendýmǵa qatysý 55 paıyzdan asty, bul shamamen 544 060 adamdy qurady. Jańa konstıtýsıa parlamenttegi oryn sanyn 102-den 65-ke, al saılaý okrýgterin 29-dan 12-ge qysqartady. Jańa erejeler saılaýǵa túsetin kandıdattardyń daýys berýge deıin keminde bes jyl boıy elde turýyn talap etedi, bul dıasporadaǵy yqpaldy saıasatkerlerge qarsy baǵyttalǵan dep esepteledi.
Referendým nátıjesi jeltoqsandaǵy saılaýǵa jol ashady dep kútilýde. Kópshilik bul saılaý Gvıneıa-Bısaýdaǵy saıası ahýaldy turaqtandyrady dep úmittenedi. El 1974 jyly Portýgalıadan táýelsizdik alǵannan beri birneshe saıası daǵdarystardy bastan ótkerdi. Sol ýaqyttan beri keminde 10 áskerı tóńkeris áreketi boldy, onyń jartysy sátti aıaqtaldy.
Sońǵy tóńkeris ótken jylǵy qarashadaǵy daýly prezıdenttik saılaýdan keıin boldy. Eki kandıdat ta ózderin jeńimpaz dep jarıalap, qarsylastarynyń saılaý zańdylyqtaryn buzǵanyn aıtty. Áskerı kúsh aralasyp, burynǵy bas shtab bastyǵy general Orta Inta-A Na Man bastaǵan ótpeli bılik keńesin qurdy.
Na Man: «Biz bul referendýmnan keıin saılaýda jeńgen adamnyń mandatyn kedergisiz aıaqtaýyna múmkindik bergimiz keledi», — dedi. Ótpeli keńestiń ekinshi vıse-prezıdenti Nelson Moreıra 1993 jyly kúshine engen burynǵy konstıtýsıa jıi «Gvıneıadaǵy turaqsyzdyqtyń sebebi» retinde atalǵanyn aıtty.
Negizgi opozısıalyq partıa — Gvıneıa men Kabo-Verde táýelsizdiginiń Afrıka partıasy (PAIGK) 2025 jylǵy saılaýǵa prezıdenttik kandıdat usynýǵa tyıym salynǵandyqtan, óz jaqtastaryn referendýmdy boıkottaýǵa shaqyrdy. Partıa muny demokratıalyq fars dep atady. Partıa jetekshisi Domıngýsh Sımoesh Pereıra: «30 tamyzda bolatyn oqıǵa — 26 qarashada jasalǵan memlekettik tóńkeristiń jalǵasy», — degen bolatyn.