Qytaıdyń Haınan provınsıasy 2030 jylǵa qaraı dástúrli qozǵaltqyshy bar avtokólikterdi satýdy tolyǵymen toqtatýdy josparlap otyr. Óńirlik bılik bul maqsatty 2026-2030 jyldarǵa arnalǵan ekologıalyq órkenıetti damytýdyń jańa josparynda bekitti. Osylaısha Haınan Qytaıdaǵy tómen shyǵaryndyly kólikterge tolyq kóshýdi jalǵastyryp jatqan alǵashqy óńir boldy, dep habarlaıdy infohub.kz.
Qujatqa sáıkes, onjyldyqtyń sońyna qaraı qoǵamdyq kólik jáne komýnaldyq qyzmet salasyndaǵy barlyq jańa jáne aýystyrylatyn avtokólikter, sondaı-aq arnaıy maqsattaǵy kólikterden basqa jańa jeke avtokólikter ekologıalyq taza energıa kózderinde jumys isteýi tıis.
Bılik provınsıanyń jalpy avtoparkinde jańa energıa kózderindegi kólikterdiń (JEK) úlesi 2025 jyly 23,75%-dan 2030 jyly 45%-ǵa deıin ósedi dep kútedi. Sonymen qatar Haınan zarádtaý stansıalarynyń ınfraqurylymyn keńeıtýdi josparlap otyr: elektromobılder men zarádtaý kolonkalarynyń araqatynasy shamamen 2,5-ten 1-ge deıin saqtalýy tıis.
Provınsıa 2018 jyly-aq elektromobılderge kóshý týraly málimdep, Qytaıda dástúrli qozǵaltqyshy bar kólikterdi satýdan bas tartýdyń naqty merzimin belgilegen alǵashqy provınsıa deńgeıindegi ákimshilik birlik boldy.
Sońǵy jyldary Haınan JEK taratý qarqyny boıynsha eldegi kóshbasshylardyń birine aınaldy. Jergilikti ónerkásip jáne aqparattandyrý departamentiniń dereginshe, 2025 jyldyń qazan aıyna qaraı jańa tirkeýler arasynda jańa energıalyq kólikterdiń úlesi 67,14%-ǵa jetti – ıaǵnı araldaǵy árbir úsh jańa kóliktiń ekeýi elektrlik nemese gıbrıdti boldy.
Haınandaǵy kóliktiń jedel elektrlendirilýi óńirdiń energetıkasyn aýqymdy qaıta qurýmen baılanysty. 2026 jyldyń maýsym aıynyń sońyna qaraı kún jáne jel energetıkasyn qosa alǵanda, jańartylatyn kózderdegi elektr stansıalarynyń ornatylǵan qýaty úlesi provınsıanyń energıa júıesiniń jalpy qýatynyń 50,1%-yn qurady.
Jańa jospar aıasynda bılik teńiz jel energetıkasyn, atomdyq jáne geotermaldyq generasıany damytýdy, sondaı-aq balamaly otyn túrlerin – jańartylatyn tabıǵı gaz, bıodızel jáne avıasıalyq bıojanarmaıdy paıdalanýdy kózdep otyr.
2030 jylǵa qaraı Haınandyń ornatylǵan qýatyndaǵy jańartylatyn energıa kózderiniń úlesi 55%-ǵa deıin ósýi tıis.
Haınandyń strategıasy Qytaıdyń kómirtegi shyǵaryndylaryn azaıtý jáne tómen kómirtekti energetıkany damytýdaǵy jalpyulttyq baǵytyna sáıkes keledi. Beıjiń 2030 jylǵa qaraı kómirqyshqyl gazy shyǵaryndylarynyń shyńyna jetý jáne 2060 jylǵa qaraı kómirtegi beıtaraptyǵyna qol jetkizý mindetin qoıǵan.
Qytaı qazirdiń ózinde álemdegi eń iri elektromobıl naryǵy bolyp tabylady. 2026 jyldyń birinshi jartysynda eldegi jańa tirkeýlerdegi JEK úlesi 49,42%-ǵa jetip, ótken jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda 4,45 paıyzdyq tarmaqqa ósti. Alty aıda 5,195 mln jańa energıalyq kólik tirkeldi.
Jalpy, 2026 jyldyń maýsym aıynyń sońyna qaraı Qytaıda 48,97 mln JEK avtokóligi boldy – bul búkil ulttyq avtoparktiń shamamen 13,19%-y. Onyń 33,68 mln birligi nemese 68,77%-y tolyǵymen elektrlik avtokólikter boldy.