Halyqaralyq qylmystyq sottyń (HQK) músheleri búgin Nú-Iorktegi BUU shtab-páterinde sot prokýrory Karım Handy qyzmetten bosatý týraly daýys berýge jınalady. Ol jynystyq qýdalaý áreketterine baılanysty aıyptalǵan. Daýys berý — Gazadaǵy soǵys qylmystaryn tergep jatqan sotty qysymǵa ushyratqan eki jyldan astam ýaqytqa sozylǵan oqıǵanyń shyńy, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Karım Hanǵa qatysty aıyptaýlar: 56 jastaǵy advokat óziniń tikeleı kómekshisi bolǵan kishi áriptesin jynystyq qýdalady degen aıyp taǵylǵan, ol muny joqqa shyǵarady. Aıyptaýshy áıel (tek Sara dep atalady) CNN-ge bergen suhbatynda Hannyń oǵan qol tıgizýi men sıpaýynyń órship bara jatqanyn, tipti uıyqtap jatqan bolyp júrgende de jaqyn jerinen ustaǵanyn aıtty. «Mundaı bılik teńsizdigi jaǵdaıynda eshnárse kelisimdi bola almaıdy», — dedi Sara.
HQK Handy búgingi daýys berýge deıin qyzmetinen shettetken. Bul sheshim BUU tergeý esebine, arnaıy sarapshylar komıtetiniń keńesine jáne jazbasha usynystarǵa negizdelgen. Handy jumystan shyǵarý úshin sottyń 125 múshesiniń keminde 63-iniń absolútti kópshiligi qupıa daýys berýde kelisýi kerek. Daýys berý jergilikti ýaqyt boıynsha saǵat 15:00-de (Grınvıch boıynsha 19:00) ótedi, nátıje saǵat 17:30-da (21:30) jarıalanady. Eger Han qyzmetten bosatylsa, jańa prokýrordy saılaý kelesi jylǵa deıin kútilmeıdi. Qoldanystaǵy HQK orderleri kúshinde qalady, óıtkeni olardy alý tek sýdıalardyń quzyrynda.
Han óziniń kinásizdigin talap etedi. Onyń advokaty Sarata Ashraf CNN-ge Han «kez kelgen jynystyq qatynasty, kelisimdi nemese kelisimsiz» joqqa shyǵaratynyn aıtty. Han HQK prosesin «negizsiz jáne zańsyz» dep atap, ony shettetý sottyń óz prosedýralaryn buzǵanyn málimdedi. Advokattar táýelsiz sýdıalar alqasy aıyptaýlardy negizdi kúmánnan tys dáleldeıtin dálel tappaǵanyn atap kórsetti. Han búgin ózin qorǵaý quqyǵynan aıyrylǵan, óıtkeni AQSH-tyń sanksıalary oǵan daýys berýge qatysýǵa tyıym salǵan.
Bul is saıası sıpat aldy, sebebi ol HQK-tiń eń bedeldi tergeýleriniń biri – Izraıldiń Gagadaǵy soǵys qylmystarymen baılanysty. Prokýror retinde Han birneshe qaqtyǵystardy tergep júrgen edi, biraq 2024 jyly Izraıl premer-mınıstri Bınámın Netanáhý men sol kezdegi qorǵanys mınıstri Ioav Galantqa qamaýǵa alý orderin suraý sheshimi úkimetter men belsendi toptardyń qatty narazylyǵyn týdyrdy. Izraıldiń odaqtasy AQSh Hanǵa jáne basqa HQK qyzmetkerlerine sanksıa saldy. «Saıası pikirler osyǵan qosyldy, ásirese bul prokýrordyń alǵash ret Batys odaqtasyna qarsy order suraǵany», — dedi Ýtreht ýnıversıtetiniń zertteýshisi Iva Výkýshıch. Han men onyń jaqtastary istiń saıası sebepti ekenin aıtady. Eýropalyq Odaqtyń burynǵy syrtqy ister jónindegi komısary Jozep Borrel bul is «HQK-ke qarsy úlken shabýyldyń bir bóligi» ekenin jazdy. Palestınalyq uıymdar toby HQK atqarý komıtetin «orynsyz saıası aralasýda» aıyptap, ashyq hat joldady.
Aıyptaýshy Sara bul aıyptaýlardyń saıası ekenin joqqa shyǵaryp, onyń shaǵymyn Izraıldiń áreketimen baılanystyrý «tek alańdatyp, nazardy basqaǵa aýdaratynyn» aıtty.