2025 jyly Qazaqstannyń iri salymshylary banktik depozıtterdegi qarajatyn ishinara balama qarjy quraldaryna qaıta bóldi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Depozıtterge kepildik berý qorynyń (KFGD) jyldyq esebine sáıkes, iri segmentke depozıt qaldyǵy 50 mln teńgeden asatyn salymshylar jatady. Olardyń depozıtteriniń jalpy kólemi bir jylda 10,2%-ǵa (shamamen 0,8 trln teńgege) ósti, al 2024 jyly ósim 24,6% bolǵan edi. İri salymshylardyń jalpy roznıchkalyq depozıt qurylymyndaǵy úlesi 2,3 paıyzdyq tarmaqqa – 33%-dan 31,7%-ǵa deıin tómendedi.
Sonymen qatar, aýqatty klıentterdiń teńgelik salymdarǵa suranysy joǵary bolyp qaldy: olardyń kólemi 19,1%-ǵa ósti. KFGD segmenttiń jalpy dınamıkasynyń baıaýlaýyn, onyń ishinde, valútalyq depozıtterden qarajattyń neǵurlym tabysty aktıvterge ishinara aýysýymen baılanystyrady.
Qorda iri salymshylar aıtarlyqtaı kapıtalǵa ıe bola otyryp, saqtaý men tabystylyq arasyndaǵy tepe-teńdikti saqtaýǵa umtylatynyn jáne sondyqtan jınaqtaryn belsendi túrde ártaraptandyratynyn atap ótedi. KFGD bul úrdis júıelik táýekelder týǵyzbaıdy dep sanaıdy, alaıda búkil roznıchkalyq depozıt naryǵynyń ósýiniń baıaýlaýynyń sebepteriniń biri bolýy múmkin.
Sonymen qatar, salymdardy dedollarızasıalaý jalǵasty. 2025 jyly roznıchkalyq depozıt naryǵynyń dollarlaný deńgeıi 2,8 paıyzdyq tarmaqqa tómendep, tarıhı mınımým – 21,9% qurady. İri segmentte valútalyq depozıtterdiń úlesi alǵash ret 50%-dan tómen túsip, 43,1% boldy. Salystyrý úshin, 2015 jyly Qazaqstanda roznıchkalyq depozıtterdiń shamamen 80%-y shetel valútasynda saqtalǵan.
Jalpy, 2025 jyly jeke tulǵalardyń depozıtteriniń kólemi 14,7%-ǵa ósip, 28,2 trln teńgege jetti. Teńgelik salymdar 18,9%-ǵa (22 trln teńgege deıin), al valútalyq salymdar nebári 1,8%-ǵa (6,2 trln teńgege deıin) ósti.
Shilde aıynda qazaqstandyqtar banktik salymdardy belsendi túrde tolyqtyrýdy jalǵastyrdy. Ulttyq banktiń derekteri boıynsha, jeke tulǵalardyń depozıtteri bir aıda 364 mlrd teńgege ósip, 28 trln teńgege jetti, al jyl basynan beri – 2,2 trln teńgege. Bul rette shildedegi barlyq ósim teńgelik salymdarǵa tıesili boldy, olar 459 mlrd teńgege ósti, al valútalyq depozıtter 94 mlrd teńgege azaıyp, 4,4 trln teńgege deıin tómendedi.
Sonymen qatar, bankter Ulttyq banktiń bazalyq mólsherlemeni eki ret tómendetýinen keıin keıbir depozıtter boıynsha kiristilikti tómendete bastady. Tamyz aıynda Halyk Bank, Kaspi Bank, Home Credit Bank, Evrazıskı bank jáne Freedom Bank sharttaryn qaıta qarady. Mysaly, Kaspi jınaqtaýshy depozıti boıynsha GESV 19%-ǵa, al Evrazıskı banktiń úsh aılyq TURBO depozıti boıynsha shamamen 19,2%-ǵa deıin tómendedi. Bul ózgerister barlyq ónimderge áser etken joq: keıbir uzaq merzimdi salymdar boıynsha mólsherlemeler, kerisinshe, joǵarylady.