Izraıldiń qorǵanys mınıstri Israel Kas Gaza sektorynan palestınalyqtardy qýyp shyǵý josparyn maquldaý úshin AQSh prezıdenti Donald Tramptyń qoldaýyna júginip jatqanyn málimdedi. Bul áreket halyqaralyq deńgeıde soǵys qylmysy retinde keńinen aıyptalýda.
Izraıldiń Ynet aqparat saıty men Yedioth Ahronoth gazeti uıymdastyrǵan konferensıada sóılegen Kas Gazaǵa qatysty «bul kóshi-qonsyz túpkilikti sheshim joq» dep málimdedi. Ol Izraıl úkimeti «olardy teńiz, áýe jáne barlyq múmkin joldarmen shyǵarýǵa daıyn» ekenin aıtty.
Tramp 2025 jyldyń basynda Gaza sektoryn AQSh baqylaýyna alýdy talqylaǵan bolatyn, bul palestınalyqtardy aýmaqtan shyǵarýdy qamtıtyn edi, alaıda keıin bul ıdeıadan bas tartty. Aq úı ótken jyly daıyndaǵan 20 tarmaqty beıbitshilik jospary palestınalyqtardy deportasıalaýdy kózdemeıdi, bul áreket etnıkalyq tazartý retinde qarastyrylýy múmkin.
Kas sársenbide AQSh qoldaýy aımaqtyq pikirdi Gazadan palestınalyqtardy májbúrli kóshirýge ıtermeleı alady dep senetinin bildirdi. Ol kórshi elderdiń palestınalyq bosqyndardy qabyldaýǵa kelisýi úshin Tramptyń maquldaýy mańyzdy ekenin atap ótti. «Olardy qabyldaýǵa daıyn árbir el Amerıkanyń qoldaýyn qalaıdy», — dedi ol. «Tramp ázirge bul jospardy joıǵan joq, ol muzdatty».
Aq úı Izraıldiń Gazany májbúrli túrde halyqsyzdandyrý usynystary boıynsha Tramp áli de talqylaýlar júrgizip jatqany týraly The Guardian-nyń suraǵyna dereý jaýap bermedi.
Kas ásirese Mysyrdy atap ótti, onyń aıtýynsha, Mysyr Vashıngtonǵa palestınalyqtardy májbúrli kóshirýge qarsy lobbı jasaǵan. «Bul jospar joıylǵan joq, ol únemi talqylanýda, sonyń ishinde qazir de. Meniń oıymsha, aqyr sońynda báriniń múddesine saı basqa sheshim joq», — dedi ol.
Bul málimdemeler Izraılde saılaý naýqany qyzǵan tusta aıtylyp otyr. Premer-mınıstr Bınámın Netanáhý jáne onyń ońshyl odaqtastary palestınalyqtarǵa qatysty odan da qatań sharalardy talap etip, saılaýshylardyń nazaryn aýdarýǵa tyrysýda.
Keıbir saıasatkerler ashyq túrde arandatýshylyq pen qatygezdik tanytýda. Ońshyl ulttyq qaýipsizdik mınıstri Itamar Ben-Gvır áıelder túrmesinen X áleýmettik jelisinde vıdeo jarıalap, onda túrmedegi nashar jaǵdaılarǵa ózi jaýapty ekenin aıtty. Bir tutqyn olarǵa medısınalyq kómek, dýsh qabyldaý múmkindigi jáne taza kıim berilmeıtinin aıtqanda, Ben-Gvır: «Túrmelerdegi jaqsy jaǵdaılar aıaqtaldy. Qazirgi jaǵdaı osyndaı, men bárine tikeleı jaýaptymyn. Bul jaǵdaılarǵa qýanyshtymyn», — dep jaýap berdi.
Netanáhý sársenbide Gaza sektoryndaǵy sary syzyqqa jaqyn ornalasqan ızraıldik áskerı beketke bardy. Izraıl HAMAS qarýsyzdanǵanǵa deıin bul syzyqtan sheginbeıtinin málimdedi, buǵan deıin toppen jasalǵan atysty toqtatý kelisimin jeńildetý úshin kezeńdi túrde sheginýge shaqyrǵandarǵa qaramastan.
«Biz aýmaqty baqylap otyrmyz jáne osy syzyqta qalamyz», — dedi Netanáhý. «Biz maqsatymyzǵa jetý úshin bárin jasap jatyrmyz — HAMAS-ty qarýsyzdandyrý jáne Gazany demılıtarızasıalaý. Gaza endi Izraılge qaýip tóndirmeıdi».