Qazaqstanda 50 myńnan astam burynǵy stýdent alǵan bilim granttaryn ótemegen, al olardyń tek bir bóligi ǵana qarajatty memleket qazynasyna qaıtarǵan, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Almaty.tv telearnasynyń málimetinshe, 2012 jyldan bastap memleket esebinen elimizdiń joǵary oqý oryndarynda 350 myńnan astam stýdent — bakalavr, magıstr jáne doktorant bilim alǵan. Alaıda bári birdeı úsh jyl ishinde alǵan grantyn óteý qajettigin eske bere bermeıdi. Sońǵy 12 jylda joǵary oqý oryndarynyń túlekteri memlekettik búdjetke 7,5 mlrd teńgeden astam qarajat qaıtarǵan.
Aıta ketý kerek, eger jas maman maýsym aıynda dıplom alsa, ol kúzge deıin óz mamandyǵy boıynsha jumysqa ornalasyp, tıisti merzimdi óteýi tıis. Bos jumys orny bolmaǵan jaǵdaıda jergilikti Mansap ortalyǵyna júginip, jumys izdeýshi retinde tirkelý qajet. Degenmen, óteýden bosatylýy nemese keıinge qaldyrylýy múmkin azamattar sanattary bar.
«Komısıa bosatý boıynsha kelesi máselelerdi qarastyrady. 1, 2 toptaǵy múgedektigi bar adamdar bizde bosatylady, júkti áıelder jáne úsh jasqa deıingi balalary bar adamdar. Sondaı-aq, bizde (bosata alady — red.) magıstratýraǵa, doktorantýraǵa nemese rezıdentýraǵa grantqa odan ári túsken kezde, olar keıinge qaldyrý ala alady. Osy oqýdy aıaqtaǵannan keıin olar dıplom negizinde óteý mindetinen tolyq bosatyla alady», — dep túsindirdi «Qarjy ortalyǵy» AQ jetekshi mamany Aqzıra Serikqalı.
Grant boıynsha doktorantýrada oqyǵandardyń biri — Anar Qurmanǵalıeva. Qyzdyń aıtýynsha, túsý kezinde olarǵa óteý talaptary birden túsindirilgen, al talapkerler keıingi mindettemelerge jazbasha kelisim bergen. Qazir ol Ulttyq horeografıa akademıasynda baspasóz hatshysy qyzmetinde memleket qarajatyn ótep júr.
«Talaptardy aıtqan kezde bizge mysal retinde joǵary oqý oryndaryna, orta arnaýly bilim berý mekemelerine, ǵylymı-zertteý ortalyqtaryna jáne memlekettik organdarǵa jumysqa ornalasýǵa bolatynyn aıtty. Bizdiń ýnıversıtetke qarjy ortalyǵynan adamdar kelip, óteýdiń barlyq qyr-syryn túsindirdi. Qandaı jaǵdaıda keıinge qaldyrý, mysaly, qyz dekretke ketse, al jigitti áskerge alsa nemese qandaı da bir otbasylyq jaǵdaılar bolsa», — dedi Qazaq ulttyq horeografıa akademıasynyń baspasóz hatshysy Anar Qurmanǵalıeva.
Aıta ketý kerek, eger stýdent grantta tórt jyl emes, tek jarty merzim oqysa, óteý merzimi de eki ese qysqarady. Al joǵary oqý ornyn bitirýshiler memlekettik grantty óz erkimen óteýden bas tartsa, sot olardan oqýǵa ketken shyǵyndardy aıyppul túrindegi turaqsyzdyq aqymen birge óndirip alýǵa quqyly. Jyldyq ósimaqy Ulttyq banktiń bazalyq mólsherlemesi mólsherinde esepteledi.