Sońǵy eki aptada Izraıldiń Lıvannyń ońtústigindegi áskerı belsendiligi aıtarlyqtaı artty, bul aımaqtaǵy beıbit turǵyndarǵa aýyr soqqy bolyp tıip jatyr. Bul týraly BUU-nyń ýaqytsha kúshteri (IýNIFIL) málimdedi. infohub.kz saıty habarlaıdy.
IýNIFIL-diń dúısenbide jarıalaǵan málimdemesine sáıkes, 5-16 tamyz aralyǵynda aımaqqa kúnine ortasha eseppen 137 snarád atylǵan. Beıbitshilik kúshteri senbide 208, jeksenbide 185 snarád tirkegen, bul shıelenistiń artyp kele jatqanyn kórsetedi.
Bul eskalasıa 26 maýsymdaǵy Lıvan men Izraıl arasyndaǵy atysty toqtatý kelisiminiń uzartylýyna qaramastan oryn alyp otyr. AQSh deldaldyǵymen jasalǵan bul kelisim Lıvandaǵy «Hezbolla» tobynyń qarýsyzdanýymen baılanystyrylǵan, alaıda Izraıl áskerleriniń Lıvannyń ońtústigindegi birneshe aýdannan shyǵýyn naqty talap etpeıdi. «Hezbolla» bul kelisimdi qabyldamaı, Izraıl Lıvannan tolyq shyqqanǵa deıin kelisimge kelmeıtinin málimdedi.
«Shıelenis artqan saıyn, beıbit turǵyndar taǵy da eń joǵary baǵa tóleýde. Kóptegen otbasylar qaýipsizdik pen turaqsyzdyq saldarynan úılerin tastap ketýge nemese kúndelikti ómirin ózgertýge májbúr», — delingen IýNIFIL málimdemesinde.
IýNIFIL beıbitshilik kúshteri patrúldeý, baqylaý, joldardaǵy kedergilerdi joıý, jarylǵysh zattardyń qaýpin azaıtý jáne gýmanıtarlyq kómekke qoljetimdilikti jeńildetý arqyly óz qatysýyn jalǵastyryp jatqanyn atap ótti. Sondaı-aq, BUU Qaýipsizdik Keńesiniń 1701 qarary Lıvannyń ońtústigindegi turaqtylyqty qalpyna keltirýdiń negizgi bazasy bolyp qala beretinin eske saldy.
2006 jyly qabyldanǵan 1701 qarary Izraıl men Iran qoldaıtyn «Hezbolla» arasyndaǵy áskerı qımyldardy toqtatýdy jáne Lıvan armıasy men IýNIFIL-diń Lıvannyń ońtústigindegi áskerı kontıngentin kúsheıtýdi kózdeıdi.
Dúısenbide Lıvan prezıdenti Jozef Aýn IýNIFIL-diń mandatyn uzartýdy jáne aımaqta halyqaralyq kúshterdiń turaqty bolýyn qamtamasyz etetin formýlany qabyldaýdy qoldaıtynyn bildirdi. IýNIFIL-diń Lıvannyń ońtústigindegi mandaty bıylǵy jyldyń sońynda aıaqtalady, al kúshterdiń bolashaǵy men mısıasy týraly halyqaralyq deńgeıde pikirtalas júrip jatyr.
Beırýttaǵy Lıvan úkimeti IýNIFIL-diń qatysýyn ońtústiktegi turaqtylyqtyń negizgi elementi retinde saqtaýdy talap etedi. AQSH-tyń Nú-Iork shtatyndaǵy Bard kolejiniń Taıaý Shyǵys zertteýleri boıynsha dosenti Zıad Ábý Rısh buǵan deıin Al Jazeera-ǵa bergen suhbatynda Izraıl Lıvanǵa soqqylardy kúsheıtip, ońtústikti basyp alýǵa «toıtarys berilmeıtin sheshimdi» kórsetýdi jáne «Hezbolla» men lıvandyq beıbit turǵyndardy «janshý» maqsatyn kózdeıtinin aıtqan.
«Izraıl saıasaty Lıvan halqyn, ásirese shııtter kóp turatyn aımaqtar men ońtústik Lıvandy ujymdyq jazalaýǵa baǵyttalǵany anyq. Olar tek «Hezbollaǵa» ǵana emes, jalpy lıvan halqyna qarsy naýqan júrgizýde», — dedi Rısh.
26 maýsymdaǵy kelisim aıasynda Izraıl «Hezbolla» qarýsyzdanǵannan keıin Lıvannyń ońtústigindegi basyp alǵan aýmaqtarynan shyǵýǵa kelisken, al Lıvan armıasy Izraılmen shekara mańynda qaýipsizdikti qamtamasyz etýi tıis edi. Biraq bul oryndalmady, al Lıvan men Izraıl úkimetteri kelissózder júrgizýde, bıylǵy aıdyń basynda jetinshi raýnd ótti.
2 naýryzdan beri Izraıldiń Lıvannyń ońtústigine jasaǵan qaıtalanǵan shabýyldarynan qaza tapqandar sany 4 346-ǵa jetti. Senbide eki bólek áýe shabýylynda 11 adam qaza tapty.