Sot qujattaryna sáıkes, ótken jazda Los-Andjeles mańynda reıdter júrgizgen AQSh Imıgrasıa jáne keden qyzmetiniń (IKQ) agentteri ımıgrasıalyq operasıalar kezinde násildik qorlaý sózderin qoldanǵan. Bul týraly infohub.kz habarlady.
2025 jylǵy 4 shildede bir belgisiz agent mátindik habarlamada «búgin Long-Bıchte 4 shilde merekesine arnalǵan taǵam satyp júrgen tonktar» dep jazǵan. Bul ımıgranttarǵa qarsy qorlaý sóz. AQSh shekara kúzeti bul sózdi qoldanýǵa buryn eskertken bolatyn.
2025 jylǵy 2 shildedegi basqa habarlamada bir agent: «Bul adamdardyń keıbiri aqymaq. Nelikten áleýmettik jelide ózińniń «wet» ekenińdi jarıalaısyń?» dep jazǵan. «Wet» degen sóz Rıo-Grande ózeninen ótip, AQSH-qa zańsyz kelgen meksıkalyqtardy kemsitý úshin uzaq ýaqyt qoldanylǵan qysqartylǵan qorlaý sóz.
«Tonks» jáne «Wet» sózderi basqa hat-habarlarda da kezdesken.
Bul qorlaý sózder dúısenbide 2025 jylǵy maýsymda Tramp ákimshiligine qarsy sotqa bergen is boıynsha berilgen ótinishhatta jarıa boldy. Olar Los-Andjelestegi reıdter kezinde IKQ agentteriniń toqtatý jáne ustaý tájirıbesi zańsyz bolǵanyn alǵa tartty.
Er adamdardyń advokattary federaldy sýdıadan násiline nemese áleýmettik-ekonomıkalyq mártebesine qaraı odan ári ustaýlarǵa tyıym salýdy surady.
2025 jylǵy maýsymda sotqa shaǵymdanǵan úsh adam jumysqa ketý úshin avtobýs aıaldamasynda kútip turǵan kezde ustaldy. Tórtinshi shaǵymdanýshynyń qoly buralyp, ol AQSh azamaty ekenin túsindirgen kezde maska kıgen ımıgrasıa agentteri ony qaqpaǵa ıterip, suraq qoıǵan.
Kalıfornıanyń Ońtústik Azamattyq bostandyqtar odaǵynyń ımıgranttar quqyǵy jónindegi dırektorynyń orynbasary Maııa Djoachın baspasóz málimdemesinde bul qujattar «násildik profıldeý úlgisin» kórsetetinin aıtty. «Imıgrasıa qyzmetkerleri adamdardy negizsiz jáne kóbinese tek terisiniń túsine qaraı ustap, zańdy óreskel buzýda»,— dedi ol.
Anaheım turǵyny, AQSh azamaty Anhel Santágo Tafolla shaǵymdanýshylar qataryna kirmeıdi, biraq dúısenbidegi sot qujatynda berilgen málimdemesinde IKQ agentteri Oranj okrýgindegi ol jumys isteıtin avtokólik jýý ornynda reıd júrgizgenin aıtty. Ony qolyna kisen salyp, fýrgonǵa salǵan, sodan keıin onyń AQSh azamaty ekenin túsingen. «Aqshyl terili basqa áriptesterim de qashty, biraq olardy qýmady. Meni terim qarańǵylaý latınoamerıkalyq bolǵandyqtan qýdy dep oılaımyn»,— dedi Tafolla.
Jeltoqsandaǵy kýálik berý kezinde avtobýs aıaldamasyndaǵy operasıany basqarǵan IKQ ofıseri jumys izdep júrgen adamdardy zańsyz ımıgranttar retinde belgilegenin aıtty. Ol olardyń syrtqy kelbetin «egde jastaǵy latınoamerıkalyq er adamdar» dep sıpattady.
Reıdter qala jáne shtat sheneýnikteriniń qatty narazylyǵyna ushyrady. Donald Tramp Los-Andjeleske ulttyq gvardıany jiberip, «mıgranttar basyp kirýinen» qalany «azat etý» qajettigin aıtqan kezde shıelenis odan ári kúsheıdi, IKQ-nyń bolýyna qarsy narazylyqtar bastaldy.
Otan qaýipsizdigi departamentiniń ókili CalMatters basylymyna jańa sot qujattaryna qatysty málimdemesinde: «Bizdiń agentter amerıkandyqtardy qorǵaýǵa baǵyttalǵan — oıdan shyǵarylǵan ashýǵa erik bermeıdi»,— dedi.
Otan qaýipsizdigi departamenti The Guardian basylymynyń túsinikteme suraýyna dereý jaýap bermedi.