Álemdik energıa baǵasynyń ósýine sebep bolǵan Ormýz buǵazynyń jabylýy aıasynda Oman delegasıasy Iranǵa kelip, buǵaz arqyly keme qatynasyn basqarý máselelerin talqylady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Irannyń memlekettik IRNA agenttiginiń habarlaýynsha, Oman dıplomattary juma kúni keshke Tehranǵa kelip, buǵazdaǵy navıgasıany retteıtin tetikter boıynsha ırandyq sheneýniktermen kelissózder júrgizgen. Buǵazdy baqylaý AQSh pen Iran arasyndaǵy qaqtyǵystyń basty nazaryna aınalǵan, óıtkeni soǵys bastalǵanǵa deıin munaı men gaz eksportynyń shamamen 20 paıyzy osy strategıalyq mańyzdy sý joly arqyly jóneltilgen.
IRNA delegasıa saparyn Iran men Oman arasyndaǵy turaqty konsýltasıalardyń bóligi dep ataǵan. Iran Syrtqy ister mınıstrligi Syrtqy ister mınıstri Abbas Araqchıdiń omandyq áriptesi Badr Ál-Býseıdımen telefon arqyly sóıleskenin habarlady. Talqylanyp jatqan ıdeıalardyń naqty málimetteri jarıalanbady. Alaıda Tehran soǵys boıy osy mańyzdy sý jolyn Omanmen úılestire otyryp basqarýǵa daıyn ekenin bildirip keledi.
AQSh pen Parsy shyǵanaǵy memleketteri mundaı kelisimdi qabyldamaı otyr. Degenmen Oman buǵazdyń kire berisi men shyǵa berisinde strategıalyq pozısıaǵa ıe jáne tarıhı túrde aımaqtyq daýlarda deldaldyq ról atqaryp, Parsy shyǵanaǵy memleketteri men Iranmen dıplomatıalyq baılanysty saqtap keledi.
«Ómirlik mańyzy bar sý joldary, onyń ishinde Ormýz buǵazy, navıgasıa úshin ashyq jáne qoljetimdi bolyp qalýy tıis, erkin navıgasıa men halyqaralyq saýda aǵyndaryna kedergi keltiretin kez kelgen sharalardan bos bolýy kerek», — dep jazdy Býseıdı X áleýmettik jelisinde.
Sonymen qatar AQSh pen Iran bitimge kelý áreketterine qaramastan, qatarynan 14-shi kún áýe soqqylaryn almastyrdy. Ótken aıda qol jetkizilgen Ózara túsinistik týraly memorandým urysty toqtatqanymen, negizinen buǵazdaǵy navıgasıa erkindigi boıynsha kelispeýshilikter saldarynan kúshin joǵaltty.
Daǵdarys Iemendegi hýsıtterdiń dúısenbide Saýd Arabıasyna qarsy teńiz blokadasyn jarıalaýymen odan ári tereńdedi. Juma kúni Iran áskerıleri aımaqtaǵy AQSh áskerı bazalaryna qosymsha shabýyldar jasaǵanyn málimdedi. Kýveıt, Bahreın jáne Iordanıadaǵy bazalarǵa shabýyldar jasalǵany habarlansa, Iraktyń Erbıl halyqaralyq áýejaıy mańyndaǵy dron apaty reısterdiń ýaqytsha toqtatylýyna ákeldi.
Iran Islam revolúsıasy saqshylary korpýsy (IRGK) Bahreındegi Amazon tehnologıalyq alybynyń derekter ortalyǵyn «amerıkandyq bala óltirýshi áskerge barlaý qoldaýyn kórsetkeni úshin» nysanaǵa alǵanyn málimdedi. Hýsıtter Ormýz buǵazynda saýdıalyq tankerlerge, sondaı-aq Bab ál-Mandeb buǵazyna shabýyl jasaýdy jalǵastyrǵany aıtylady. Alaıda hýsıt ókili toptyń sý jolyn jappaǵanyn joqqa shyǵardy.
AQSh Ortalyq qolbasshylyǵy Iranǵa áýe soqqylaryn toqtatqanyn habarlady. Irandyq BAQ Horamabad, Jask, Ahvaz jáne Bender-Abbas qalalarynda, sondaı-aq Keshm aralynda bolǵan jarylystardan tórt adam jaralanǵanyn habarlady. Iran Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń málimetinshe, sońǵy AQSh shabýyldarynda keminde 55 adam qaza taýyp, 650-ge jýyq adam jaralanǵan.