Amerıkandyq zertteýshiler metastazsyz qýyq asty beziniń qaterli isigimen aýyratyn er adamdarda ósimdik maılaryna kóshý ómir súrý kórsetkishterin jaqsartatynyn anyqtady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
JAMA Network Open jýrnalynda jarıalanǵan ǵylymı jumys janýar tektes qanyqqan maılardy ósimdik maılarymen almastyrý qýyq asty beziniń qaterli isigin bastan ótkergen er adamdarda jalpy ólim-jitimdi aıtarlyqtaı tómendetetinin kórsetti. Zertteýge aýrýdyń metastazsyz túrimen aýyratyn 5000-ǵa jýyq pasıenttiń derekteri engizildi, olar 32 jyl boıy baqylandy.
Nátıjeler qyzyl et, sary Mamyr jáne maıly sút ónimderi sıaqty taǵamdardan alynatyn qanyqqan maılardy kóp tutyný barlyq sebepterden bolatyn ólim qaýpin 24%-ǵa arttyratynyn kórsetti. Sonymen qatar, qatysýshylar kúndelikti kalorıanyń nebári 10%-yn janýar maılarynan ósimdik maılaryna aýystyrǵanda, jalpy ólim qaýpi 16%-ǵa tómendedi. Eń aıqyn qorǵanys áseri júrek-qan tamyrlary aýrýlarynan jáne qýyq asty beziniń onkologıasyna qatysy joq basqa sebepterden bolatyn ólim-jitimniń tómendeýi esebinen qol jetkizildi. Bul rette dıeta men qýyq asty beziniń qaterli isiginen bolatyn ólim qaýpi arasynda tikeleı baılanys anyqtalǵan joq.
Jumys avtorlary záıtún maıynda, avokadoda jáne jańǵaqtarda kezdesetin ósimdik maılarynyń paıdaly qasıetteri qabyný markerleriniń deńgeıin tómendetýmen jáne metabolıkalyq kórsetkishterdi jaqsartýmen baılanysty ekenin atap ótedi. Sarapshylar zertteý derekteri qatań vegetarıandyqqa shaqyrmaıtynyn, kerisinshe júrek pen qan tamyrlaryn qorǵaý úshin ósimdik ónimderin rasıonnyń negizine aınaldyrýdy usynatynyn erekshe atap kórsetedi.