Rezerv bankiniń paıyz mólsherlemesin taǵy eki-úsh ret kóterýi turǵyn úı naryǵyna «apatty» áser etýi múmkin. Alaıda qymbattaǵan qaryz quny arzandaǵan baǵany jeńip, baspana burynǵydan da qoljetimsiz kúıde qalady. Sarapshylar osylaı deıdi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Rezerv bankiniń aqsha-nesıe saıasaty jónindegi keńesi seısenbi kúni tústen keıin eseptik mólsherlemeni 4,35%-dan 4,6%-ǵa kóteretinin jarıalaıdy dep kútilýde. Bul sheshim 700 myń dollarlyq nesıe boıynsha aı saıynǵy ıpotekalyq tólemge taǵy 100 dollar qosady.
Birqatar taldaýshy bıylǵy besinshi mólsherleme ósimi Melbýrn kýbogy kúni bolady dep boljap otyr. Qarjy naryqtary tipti 2027 jyldyń ortasyna qaraı altynshy ósimniń 60% yqtımaldyǵyn baǵalap otyr.
Benzın baǵasy bir lıtri 2,40 dollarǵa qaraı umtylyp bara jatqanda, AMP kompanıasynyń bas ekonomısi Sheın Olıver ekonomıka men otbasylardyń qarjysy áldeqashan álsiregenin eskersek, taǵy eki-úsh mólsherleme ósimi «artyq» bolar edi deıdi.
Olıverdiń aıtýynsha, seısenbidegi ósim eseptik mólsherlemeni 2011 jyldyń sońynan bergi eń joǵary deńgeıge kóteredi. Al qarashadaǵy kezekti otyrysta taǵy kóterilse, ol 4,85%-ǵa jetedi — bul jahandyq qarjy daǵdarysy qarsańyndaǵydan bergi eń joǵary kórsetkish.
«5,1%-ǵa deıingi taǵy bir ósim ıpotekasy bar otbasylar úshin úlken qıyndyqtar týǵyzady», — dedi ol sońǵy jıyrma jylda qaryz júktemesi aıtarlyqtaı óskenin atap ótip.
«Bul turǵyn úı naryǵy úshin apatty bolar edi. [Eseptik mólsherlemeni] neǵurlym joǵary kóterseńiz, sheshýshi núktege jetý yqtımaldyǵy soǵurlym artady, sonda turǵyn úı baǵasynyń 10% tómendeýiniń ornyna 15-20% quldyraýyn kóresiz», — dedi ol.
Housing Industry Australia uıymynyń aǵa ekonomısi Tom Devıtt HIA-nyń ulttyq qoljetimdilik ındeksi maýsym aıynyń sońynda tarıhtaǵy eń tómen deńgeıge jetkenin aıtty.
Turǵyn úı qunynyń tómendeýiniń jaqsy jaǵy — bul alǵashqy baspana satyp alýshylarǵa naryqqa kirýdi jeńildetedi.
Devıttiń aıtýynsha, ol qoljetimdilik bıylǵy jyldyń ekinshi jartysynda, múmkin 2027 jylǵa qaraı jaqsarady dep kútken — biraq bul Rezerv banki qaryz qunyn odan ári kótermeıtinine negizdelgen boljam edi.
Seısenbide kútilip otyrǵan ósim jáne aldaǵy ósimderdiń yqtımaldyǵy esep-qısapty ózgertti.
«Bul sıklde biz qoljetimdiliktiń múldem jaqsarmaıtynyn kórip otyrmyz», — dedi ol.
NAB uıymynyń aǵa ekonomısi Teılor Núdjent mólsherlemeniń odan ári ósý yqtımaldyǵy turǵyn úı qunynyń kútkennen de uzaq ári tereńirek tómendeıtinin kórsetedi deıdi.
Núdjenttiń aıtýynsha, baǵadan bólek, turǵyn úı naryǵyndaǵy túbegeıli másele — úı izdeýshilerdiń tym kóp, al turǵyn úıdiń tym az bolýy — jalǵa beriletin páterlerdiń jetispeýi men jaldaý aqysynyń ósýinen aıqyn kórinedi.
«Turǵyn úı qoljetimdiligi satyp alýǵa tyrysqandar úshin ǵana emes, jaldap turatyndar úshin de qıyndyq», — dedi ol.


