Reseıdiń Federaldyq qaýipsizdik qyzmeti Telegram messendjeriniń negizin qalaýshy ári ıesi Pavel Dýrovty terorızmge kómektesý aıybymen halyqaralyq izdeýge jarıalady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.
Dýrov Reseıde týyp, mansabyn bastaǵan, biraq keıin shetelge kóshken. Oǵan qoıylǵan aıyptar Reseı bıliginiń Telegram-dy shekteý áreketiniń bir bóligi sanalady. Bul — úkimettiń ınternetti tolyq baqylaýǵa alý saıasatynyń jalǵasy. Mundaı sharalar 2022 jylǵy aqpanda Reseıdiń Ýkraınaǵa tolyq aýqymdy basyp kirýinen keıin kúsheıe tústi. Federaldyq qaýipsizdik qyzmeti Telegram ákimshiligin ýkraın barlaý qyzmetteri, terorıstik jáne ekstremıstik uıymdar «dıversıa men terorızm, jappaı kisi óltirý jáne kıber alaıaqtyq» aktilerin daıyndaý jáne úılestirý úshin paıdalanatyn kóptegen arnalar men chat-bottardy joımady dep aıyptady. Nátıjesinde «kóptegen adam qurban boldy» delingen.
Qaýipsizdik qyzmeti ýkraın qyzmetteri Telegram-daǵy tanysý chat-botyn reseılikterdi «dıversıa jáne terrorlyq áreketterge» tartý úshin paıdalanǵanyn málimdedi. 2025 jyldyń shildesinen beri 12-den 22 jasqa deıingi 46 paıdalanýshy quqyq qorǵaý organdaryna shabýyl jasaý, órt qoıý jáne basqa da áreketteri úshin ustaldy.
Dýrov bıylǵy jyly Reseı bıligi ózine qatysty qylmystyq izge túsý bastaǵanyn aıtty. Ol muny Telegram-ǵa qoljetimdilikti shekteý úshin jalǵan sebepter oılap tabý áreketi dep sanaıdy. Onyń pikirinshe, bul «jeke ómirge jáne sóz bostandyǵyna quqyqty basý» maqsatynda jasalyp otyr.
Aıyptalǵan jaǵdaıda kásipker Reseıde ómir boıy bas bostandyǵynan aıyrylýy múmkin.
Telegram túsinikteme berýden bas tartty. Kompanıanyń resmı saıty uıymnyń Dýbaıda ornalasqanyn, Dýrovtyń Birikken Arab Ámirlikteri men Fransıa azamattyǵy bar ekenin jáne sonda turatynyn kórsetedi.
Reseı prezıdenti Vladımır Pýtınniń basqarýymen bılik ınternetti shekteýge baǵyttalǵan kóptegen sharalar qoldandy. Shekteýshi zańdar qabyldanyp, talaptardy oryndamaıtyn saıttar men platformalarǵa tyıym salyndy. Facebook, Instagram jáne X sıaqty áleýmettik jelilerge tyıym salynǵan; YouTube baıaýlatylǵan; Signal men Viber buǵattalǵan; eń tanymal WhatsApp pen Telegram shektelgen.
Telegram-dy iske qospas buryn Dýrov negizin qalaǵan Reseıdiń tanymal áleýmettik jelisi VKontakte Kremlge jaqyn kompanıalardyń baqylaýyna ótti. Reseı 2018-2020 jyldar aralyǵynda Telegram-dy buǵattaýǵa tyrysyp, sátsizdikke ushyrady. Qazir keıbir shekteýlerdi VPN qyzmetteri arqyly aınalyp ótýge bolady, biraq olardyń kóbi de buǵattalady.
Sonymen qatar, Reseı «MAX» dep atalatyn «ulttyq» messendjerdi belsendi nasıhattaıdy. Synshylar bul baqylaý úshin paıdalanylýy múmkin deıdi. Platforma jasaýshylar men sheneýnikter ony habarlasý, memlekettik qyzmetter, tólemder jáne basqa da múmkindikteri bar bir tereze retinde usynady. MAX paıdalanýshy derekterin bılikpen bólisetinin ashyq málimdeıdi, sarapshylar onyń ushynan-ushyna shıfrlaýdy qoldanbaıtynyn aıtady.
Dýrov basqa elderde de qylmystyq tergeýlerge tap boldy. 2024 jyly ol platformasy esirtki saýdasy jáne balalardyń jynystyq zorlyq-zombylyq sýretterin taratý úshin paıdalanyldy degen aıyppen Parıjde tutqyndaldy. Dýrov 2025 jyldyń naýryzynda Fransıada «birneshe aı» bolǵannan keıin Dýbaıǵa oralǵanyn aıtty.
Bul maqaladaǵy túzetýge sáıkes, aıyptalǵan jaǵdaıda kásipkerdi 15 jyl emes, ómir boıy bas bostandyǵynan aıyrý kútip tur.