Sabaqtyń taqyryby: Qypshaq handyǵy. ( XI – XIII ǵasyrdyń basy)
Sabaqtyń maqsaty:
a) Bilimdilik: — Oqýshyǵa Qypshaqtardyń qonystanǵan jerleri jáne etnıkalyq quramy, qoǵamdyq qurylysy, saıası jaǵdaıy, sharýashylyǵy týraly maǵlumattar berý.
b) Damytýshylyq: — Qypshaq handyǵyndaǵy qazaq halqynyń qalyptasýyndaǵy ornyn aıqyndaý.
v) Tárbıelik: — Oqýshylardy eljandylyqqa, óz eliniń tarıhyn qurmetteı bilýge tárbıeleý.
Sabaqtyń tıpi: Jańa sabaqty meńgerý.
Sabaqtyń ádisi: Aýyzsha baıandaý, jekeleı, shyǵarmashylyq, suraq - jaýap, kartamen jumystar t. b.
Sabaqtyń túri: Aralas sabaq
Sabaqtyń kezeńderi:
1. Uıymdastyrý kezeńi
2. Úı tapsyrmasyn tekserý
3. Jańa sabaqty túsindirý
İİ. Úı tapsyrmasyn tekserý:
Qaraqytaılardyń Qazaqstan jerine kelý sebebi nede?
Qaraqytaılardyń qoǵamdyq qurylysynyń ereksheligi?
Qaraqytaılar alym - salyq jınaý júıesin qalaı júrgizdi?
Qaraqytaı memleketi óziniń syrtqy saıasatynda qandaı baǵyt ustandy?
İİİ. Jańa sabaqty túsindirý
1. Qypshaqtardyń qonystanǵan, mekendegen jerleri
2. Qypshaqtardyń etnıkalyq quramy
3. Qoǵamdyq qurylysy
4. Saıası jaǵdaıy
5. Sharýashylyǵy.
1. Qypshaqtar:
1. Batys birlestik (11 taıpa)
2. Shyǵys birlestik (16 taıpa 8 — iri, 8 — usaq)
2. Basqarý júıesi:
1. Oń qanat (Saraıshyq)
2. Sol qanat (Syǵanaq)
3. Zertteýshiler:
1. Ibn Battýta – «Qypshaqtar malǵa baı…»
2. Plano Karpını, Rýbrýk – «Qypshaqtardyń jylqy maly 100 — 500 dınarǵa satatyn…»
3. Petahá – «….. tary men kúrish ósiredi….»
4. Ál — Omarı – «….. bıdaı, arpa, tary ósiredi»- dep jazǵan.
Dáptermen jumys:
Jańa sózderdi:
Orda – handyq bılik ortalyǵy
Bóriler – eń beldi, basty taıpa.
Jataqtar – maly az kóship qonýǵa jaǵdaıy joq kedeıler.
«Kýndar, komandar» — vengrler qypshaqtardy ataǵan
«Polovshylar» — orystar qypshaqtardy ataǵan.
Negizgi oqıǵalar:
VII — VIIIǵǵ.- qypshaqtardyń etnıkalyq quramy quryldy.
XI — XIIIǵǵ.- Qypshaq handarynyń bıligi kúsheıdi.
XIIIǵ.- Horezm shahy men qypshaqtar arasynda shaıqastar boldy.
Tarıhı dıktant.
Qypshaqtardyń….. Úİİ - Úİİİ ǵǵ qalyptasa bastaǵan.
Vİİ. Úıge tapsyrma: §13 oqyp kelý. VENN dıagramsyn toltyrý: Qaraqytaılar men qypshaqtardyń erekshelikteri men uqsastyǵyn taýyp dápterge jazý tapsyrylady.
Qypshaq handyǵy
Sabaqtyń taqyryby: Qypshaq handyǵy. ( XI – XIII ǵasyrdyń basy)
infohub.kz redaksıasy · 2024 j. 5 naýryz804 qaralym
#qypshaq handyǵy#sabaq jospary tarıh
Usynylady
AQSH-taǵy drive-thru mádenıeti: tarıhy men evolúsıasy
Amerıkalyq drive-thru tarıhy: alǵashqy drive-in meıramhanalardan qazirgi zamanǵy kóp jolaqty júıelerge deıin. Bul qubylys qalaı amerıkandyq mádenıettiń ajyramas bóligine aınaldy.
Мұқаш Жадайхан·1 sağ buryn
Tarıhshy: Altyn Ordanyń barlyq halyqtarynyń ortaq rýlyq tamyry bar
Etnolog Dámir Isqakov Altyn Orda rýlarynan taraǵan halyqtardyń ortaq tamyrlary týraly aıtyp, rýlyq júıeni zertteýdiń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Ораз Ғалымбек·2026 j. 11 tamyz
XVII ǵasyrda qazaq handary men batyrlaryn qarýmen kim qamtamasyz etti
Tarıhshy Leonıd Bobrov XVII-XVIII ǵasyrlarda qazaq elıtasyn Buhara, Qoqan jáne Hıýa sheberleri qarýmen qamtamasyz etkenin aıtty. Tolyǵyraq materıalda.
Алаш Ордабай·2026 j. 9 tamyz
← ArtqaDerekköz: bilimdiler.kz

