Qytaıda jasandy ıntellekt qoldanylyp jasalǵan eldegi alǵashqy 1-klass ınovasıalyq dárige ruqsat berildi. Mprosevir dep atalatyn preparat Qytaıdyń Ulttyq medısınalyq ónimder basqarmasynyń (NMPA) shartty maquldaýynan ótip, eresekterdegi COVID-19-dyń jeńil jáne ortasha túrin emdeýge arnalǵan, dep habarlaıdy infohub.kz.
Dárini Vestleık ýnıversıteti (Westlake University), Vestleık zerthanasy (Westlake Laboratory) jáne Westlake Pharmaceuticals farmasevtıkalyq kompanıasy birlesip ázirledi. Aıta keterligi, kandıdat-molekýlany tapqannan bastap klınıkalyq synaqtar aıaqtalǵanǵa deıin nebári úsh jarym jyl ótti.
Mprosevir Qytaıdyń dári tirkeý júıesindegi eń joǵary sanatqa — 1-klasqa jatady. Xinhua agenttiginiń túsindirýinshe, bul klasqa Qytaıda da, shetelde de naryqta buryn bolmaǵan ınovasıalyq preparattar jatady. Olardyń hımıalyq qurylymy múldem jańa, áser etý mehanızmi jańa jáne klınıkalyq qundylyǵy aıqyn bolýy tıis.
Bul preparat DNQ-kodtalǵan kitaphanalar (DEL) tehnologıasyn qoldanyp jasalǵannan keıin maquldanǵan álemdegi alǵashqy tómen molekýlaly ınovasıalyq dári boldy. DEL tujyrymdamasy 34 jyl buryn usynylǵan edi, endi ǵana ol maquldanǵan preparattyń jasalýyna ákeldi.
Bolashaq dárini izdeý barysynda ǵalymdar jasandy ıntellekt pen DEL tehnologıasyn biriktirdi. JI jalǵan oń nátıjelerdi joıý jáne naqty áleýeti bar qosylystardy anyqtaý úshin vırtýaldy skrınıngte qoldanyldy. Qoldanylǵan DEL-kitaphanada 49 mıllıard qosylys boldy. Alǵashqy kezeńde tehnologıa 100-den astam perspektıvaly kandıdatty anyqtaýǵa múmkindik berdi.
Dástúrli tásilde mundaı kóptegen molekýlalardy tekserý orasan zor resýrstardy qajet eter edi. Alaıda JI modeli birneshe kún ishinde tizimdi toǵyz kandıdatqa deıin qysqartty. Keıingi synaqtar toǵyz molekýlanyń altaýy joǵary belsendilikke ıe ekenin kórsetip, aldyn ala irikteýdiń dáldigin rastady.
Ýyttylyq, metabolızm jáne basqa sıpattamalardy baǵalaǵannan keıin ázirleýshiler WLU6937 molekýlasyna toqtaldy. Kelesi eki jyl ishinde komanda tańdalǵan molekýlany ońtaılandyryp, onyń tıimdiligin arttyryp, ýyttylyǵyn tómendetti. Jumys jasýshalar men tyshqandardaǵy tájirıbelerden klınıkalyq synaqtarǵa deıin júrdi jáne barlyq kezeńde jasandy ıntellekt mańyzdy ról atqara berdi.
Ázirleýshilerdiń baǵalaýynsha, Mprosevir-diń tabysy dári jasaýda JI qoldaný tıimdi ári is júzinde múmkin ekenin kórsetedi.