AQSH-tyń ońtústigindegi qara násildi saılaýshylar arasynda júrgizilgen jańa zertteý respýblıkashyldardyń olardyń saıası kúshin álsiretý áreketteri saılaýshylardy daýys berýge yntalandyryp, okrýgterdi odan ári solǵa jyljytqanyn kórsetti, dep habarlaıdy infohub.kz.
Sáýir aıynyń sońynda Joǵarǵy Sot Daýys berý quqyqtary týraly zańnyń 2-bólimindegi qorǵaýdy is júzinde joıǵannan keıin, ońtústiktegi respýblıkashyl zań shyǵarýshylar kongrestik kartalardy qaıta syzý arqyly qara násildilerdiń saılaý quqyǵyn shekteýge kiristi. Lýızıana, Florıda, Tennessı jáne Alabama dereý jańa kartalardy ázirleı bastasa, Mıssısıpı gýbernatory aldaǵy aralyq saılaýǵa deıin kartalardy qaıta syzǵysy keletinin bildirdi.
Derekterge mamandanǵan VoteHub uıymynyń taldaýy bul áreketter tek qana baqylaýdaǵy 78 qara beldeý okrýgindegi qara násildi saılaýshylardy yntalandyrǵanyn kórsetti. Bir okrýgten basqasynyń barlyǵy 2024 jylmen salystyrǵanda partıalyq daýys berýde solǵa jyljydy. Sonymen qatar, respýblıkashyldar bastaǵan okrýgterdi qaıta syzýǵa túrtki bolǵan tarıhı Joǵarǵy Sot sheshimi – «Lýızıana Kalleıge qarsy» isi – kópshiligi qara násildilerden turatyn okrýgterde saılaýshylardyń qatysýyn kúrt arttyrdy.
Bul úrdis bıylǵy jyly Lýızıana, Ońtústik Karolına, Alabama jáne Djordjıa Joǵarǵy Sot sheshiminen keıin praımerız ótkizgen kezde aıqyn baıqaldy. Kalleı isi shyqqan Lýızıana shtaty kongrestik kartalardy qaıta syza alǵanǵa deıin daýystar berilgen edi, al kórshiles Alabama óziniń kópshiligi qara násildilerden turatyn okrýgterin tez arada bólip aldy. Ońtústik Karolına men Djordjıa kartalardy qaıta syzý arqyly shtattaǵy qara násildilerdiń saıası kúshin álsiretýge tyrysty, biraq eshqaısysy aqyrynda muny júzege asyrmady.
Alabama eń kúshti ózgeristerdiń birin kórsetti. Oń daýys berý aıyrmashylyǵy boıynsha eń úlken kórsetkishterdiń biri jáne aıtarlyqtaı partıalyq daýys berý Alabamadaǵy respýblıkashyldardyń aýqymdy okrýgterdi qaıta syzý áreketteri jaǵdaıynda qara násildi saılaýshylardyń jumyldyrylýynyń artqanyn kórsetedi. Alabamanyń Grın okrýgi 27,6 paıyzdyq tarmaq oń daýys berý aıyrmashylyǵymen praımerızde 50 paıyzdan astam qatysý deńgeıine jetti. Respýblıkashyl zań shyǵarýshylardyń nysanasyna aınalǵan Alabamanyń ekinshi kongrestik okrýgindegi Býllok, Loýndes, Meıkon jáne Montgomerı okrýgterinde de aıtarlyqtaı qatysý baıqaldy. Qara násildilerdiń úlesi 70 paıyzdan asatyn Býllok okrýgi shtattaǵy qatysý boıynsha úshinshi orynǵa ıe boldy.
Kórshiles Lýızıanada qara násildi saılaýshylar halyqtyń 32,1 paıyzyn quraǵanyna qaramastan, praımerızdegi saılaýshylardyń 35,7 paıyzyn qurady. Shtatta partıalyq toptar men násilder boıynsha saılaýshylardyń qatysýy ósti, biraq qara násildi saılaýshylardyń 30,9 paıyzy praımerızde daýys berdi – bul aq násildi saılaýshylardan 3,2 paıyzdyq tarmaqqa artyq.
Kerisinshe, Mıssısıpı men Soltústik Karolına Kalleı sheshimine deıin praımerızderin ótkizdi. Bul shtattarda kópshiligi qara násildilerden turatyn okrýgterdegi qatysý shtattyq ortasha kórsetkishten orta eseppen 1,1 paıyzdyq tarmaqqa ǵana asyp tústi.