Qazaqstanda óńiraralyq aýyl sharýashylyǵy ónimderin tasymaldaý kezinde fıtosanıtarlyq baqylaýdy kúsheıtý josparlanyp otyr, dep habarlaıdy infohub.kz.
AÓK memlekettik ınspeksıa komıtetiniń tóraǵasy Sáken Qanybekov el ishinde karantındik ónimderdi tasymaldaý kezinde mindetti karantındik sertıfıkat engizý jospary týraly málimdedi. Onyń aıtýynsha, bul shara aýyl sharýashylyǵy ónimderiniń qozǵalysyn qadaǵalaýdy jaqsartýǵa jáne ınfeksıa oshaqtarynyń paıda bolý qaýpin azaıtýǵa múmkindik beredi.
Sonymen qatar, Qazaqstanda halyqaralyq tasymaldarda elektrondy fıtosanıtarlyq sertıfıkat engizý jáne «EASÝ» aqparattyq júıesin paıdalana otyryp, karantındik zerthanalar jumysyn avtomattandyrý qarastyrylǵan. Fıtosanıtarlyq baqylaý beketteri EAEO elderimen shekaraǵa tikeleı kóshirilip, jedel derekter almasý úshin ınternetke qosylǵan. Aqyly fıtosanıtarlyq saraptamaǵa kóshý zerthana shtatyn 254 adamǵa – 372 qyzmetkerge deıin ulǵaıtýǵa, jalaqy mólsherin kóterýge, materıaldyq-tehnıkalyq jaraqtandyrýdy jaqsartýǵa jáne fıtosanıtarlyq baqylaý beketteriniń janynan jańa nysandar qurýǵa múmkindik berdi.
Qazir Qazaqstanda 21 karantındik fıtosanıtarlyq zerthana jumys isteıdi, onyń toǵyzy PTR-jabdyqpen jabdyqtalǵan. Bıyl mundaı keshender Shymkent, Qostanaı jáne Kókshetaý qalalarynda ornatylady dep josparlanýda. 2027 jyly Pavlodar, Taraz qalalary men «Bahty» fıtosanıtarlyq baqylaý beketinde PTR-jabdyq paıda bolady. Sondaı-aq, negizgi ótkizý pýnktterinde taǵy 10 zerthana ashý josparlanǵan.
AÓK memlekettik ınspeksıa komıtetiniń dereginshe, Qazaqstanda karantındik nysandardyń taralý alańy 2021 jylǵy 61,9 myń gektardan 2026 jyly 46,5 myń gektarǵa deıin qysqarǵan. 2026 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda karantındik ónimderdi ımporttaý kezinde 1530-nan astam buzýshylyq anyqtaldy. Salynǵan aıyppuldardyń jalpy somasy 200,2 mln teńgeni qurady.
Sonymen birge, elde shegirtke zıankesterimen kúres júıesi jetildirilýde. Óńdeý boıynsha qyzmetterdi satyp alý biryńǵaı keshendi lotqa kóshirildi, bul búdjet shyǵyndaryn shamamen 2 mlrd teńgege qysqartýǵa múmkindik berdi. Shegirtkege qarsy kúres aıasynda FITOCENTRE geoaqparattyq júıesi qoldanylady, 103 ushqyshsyz ushý apparaty paıdalanylady, al búrký tehnıkasy parki 427 birlikten 556 birlikke deıin ulǵaıtyldy. Nátıjesinde shegirtke zıankesterine qarsy qorǵanysh óńdeý alańy 2024 jylǵy 3,1 mln gektardan 2026 jyly 1,8 mln gektarǵa deıin qysqardy.