Qazaqstan Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev qazaqstandyqtardyń zeınetaqy jınaǵyn basqarý tártibin ózgertetin zańǵa qol qoıdy. Jańa talaptarǵa sáıkes, salymshylar ınvestısıalyq strategıany ózderi tańdap, jınaqtarynyń qandaı bóligin jeke basqarýshy kompanıaǵa berý kerektigin anyqtaı alady, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.

Memleket basshysy 2026 jylǵy 7 shildede «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine áleýmettik zańnamany jetildirý máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zańǵa qol qoıdy. Qujat zeınetaqy júıesimen qatar, kóshi-qon, bilim berý, densaýlyq saqtaý jáne jumyspen qamtý salalaryndaǵy ózgeristerdi qamtıdy.

Zeınetaqy jınaǵyn basqarý tártibi ózgeredi

Áleýmettik kodekske «Zeınetaqy aktıvteriniń ınvestısıalyq portfelderi» degen jańa bap engizildi. Oǵan sáıkes, azamattar zeınetaqy jınaqtarynyń bir bóligin ózderi tańdaǵan ınvestısıalyq portfeldiń basqarýshy kompanıasyna senimgerlik basqarýǵa bere alady.

Jańa múmkindik kelesi adamdarǵa beriledi:

  • mindetti zeınetaqy jarnalaryn tóleıtin salymshylarǵa;
  • mindetti kásiptik zeınetaqy jarnalary tólenetin azamattarǵa;
  • erikti zeınetaqy jarnalaryn tóleıtin tulǵalarǵa;
  • BJZQ-dan tólem alatyn tulǵalarǵa.

Ol úshin salymshy Biryńǵaı jınaqtaýshy zeınetaqy qoryna ótinish berip, ınvestısıalyq portfeldi basqaratyn kompanıany jáne qarajatty ornalastyrý strategıasyn tańdaýy kerek.

Salymshylarǵa úsh ınvestısıalyq strategıa usynylady

Zań boıynsha ınvestısıalyq portfelderdi basqaratyn kompanıalar zeınetaqy aktıvterin ornalastyrýdyń birneshe nusqasyn usyna alady:

  • konservatıvti portfel – táýekel deńgeıi tómen, turaqtylyqqa baǵyttalǵan strategıa;
  • teńgerimdi portfel – táýekel men yqtımal kiristilik arasyndaǵy tepe-teńdikti kózdeıtin nusqa;
  • joǵary táýekeldi portfel – kirisi joǵary bolýy múmkin, biraq qarjylyq táýekelderi de joǵary strategıa.

Qazaqstandyqtar bir nemese birneshe portfeldi tańdap, basqarýshy kompanıaǵa beriletin zeınetaqy jınaǵynyń mólsherin ózderi belgileı alady. Investısıalyq portfelderdi qalyptastyrý jáne jumys isteý tártibin qarjy naryǵyn retteý jónindegi ýákiletti organ bekitedi.

Jınaqtar birden berilmeıdi

Jańa tártip zeınetaqy jınaǵyn azamatqa tikeleı berýdi bildirmeıdi. Qarajat burynǵydaı zeınetaqy júıesinde qalady – salymshy onyń belgili bir bóligin ınvestısıalaý tásilin ǵana tańdaıdy. Iaǵnı azamat zeınetaqy aqshasyn qolma-qol ala almaıdy. Ol qandaı basqarýshy kompanıa jáne qandaı strategıa boıynsha osy qarajatty ınvestısıalaıtynyn anyqtaý múmkindigine ıe bolady. Investısıadan túsetin kiris naryqtaǵy jaǵdaıǵa baılanysty bolady: joǵary táýekeldi portfel aıtarlyqtaı paıda ákelýi múmkin, biraq jınaq qunynyń tómendeý qaýpi de bar.

Oralmandar men qonys aýdarýshylarǵa qoıylatyn talaptar ózgerdi

Zań sondaı-aq oralmandar men qonys aýdarýshylardy óńirlik kvotaǵa qosý tártibine qatysty túzetýlerdi qarastyrady. Jergilikti atqarýshy organdar kelesi jaǵdaılarda ótinishti qabyldamaýy múmkin:

  • qujattardan jalǵan nemese qate málimetter tabylsa;
  • tańdalǵan óńirde bos kvotalar bolmasa;
  • azamat buryn birneshe ret óńirlik kvotaǵa engizilgen bolsa;
  • jeke derekterdi paıdalanýǵa kelisim berilmese;
  • ótinish berýshi zań talaptaryna sáıkes kelmese.

Sonymen qatar, buryn qabyldanǵan óńirlik kvotaǵa qosý týraly sheshim keri qaıtarylýy múmkin. Bul azamattyń ózi qonys aýdarýdan bas tartqanda, úsh aı ishinde belgilengen óńirge kelmegende nemese kóshi-qon zańnamasyn júıeli túrde buzǵanda múmkin. Kvotadan shyǵarylǵan adam memlekettik qoldaý quqyǵynan aıyrylýy múmkin.

Keıbir jumys berýshiler sýbsıdıa ala almaıdy

Zań sondaı-aq memlekettik sýbsıdıa alý úshin jumys berýshilerge qoıylatyn talaptardy kúsheıtedi. Memlekettik qoldaý kelesi jaǵdaılarda berilmeýi múmkin:

  • jumyskerlerdiń jalaqysy alty aıdan astam ýaqyt tólenbese;
  • salyqtar men mindetti tólemder boıynsha úsh aıdan astam qaryz bolsa;
  • qujattar tolyq emes nemese merzimi ótip ketken bolsa;
  • eńbek jaǵdaılary týraly málimetter biryńǵaı júıege engizilmese;
  • usynylǵan qujattar zańnama talaptaryna sáıkes kelmese.

Bul talaptar memlekettik qarajattyń nysanaly jumsalýyn qamtamasyz etýge jáne sýbsıdıa alatyn jumys berýshilerge baqylaýdy kúsheıtýge baǵyttalǵan.

Qazaqstandyqtar neni eskerýi kerek?

Jańa zań salymshylarǵa zeınetaqy aktıvterin ınvestısıalaý tásilin tańdaýda kóbirek erkindik beredi. Alaıda ár ınvestısıalyq portfeldiń kiristiligi men táýekel deńgeıi ártúrli. Sondyqtan azamattar sheshim qabyldamas buryn basqarýshy kompanıanyń kórsetkishterin, onyń komısıalaryn, ınvestısıalyq strategıasyn jáne yqtımal táýekelderdi muqıat zertteýi qajet.