Aýstralıanyń Vıktorıa shtatynyń turǵyndary demalys kúnderi aspanda sırek kezdesetin optıkalyq qubylys — ırıdesentti bulttardy tamashalady. Kempirqosaq tústes bolyp kóringen bul qubylysty Melbýrnniń Maýnt Ýeverlı men Kerolaın Sprıngs qala mańyndaǵy turǵyndary sýretke túsirip úlgerdi, dep habarlaıdy infohub.kz saıty.

Meteorologıa búrosynyń aǵa meteorology Sara Skallıdiń aıtýynsha, mundaı qubylys Aýstralıada sırek emes, alaıda ony kadrǵa túsirý qıyn.

«Adamdar ony jıi baıqaı bermeıdi, óıtkeni ol lezde joǵalyp ketedi», — dedi ol.

Irıdesentti bulttar kóbine sharby bulttardan qalyptasady. Demalys kúnderi Vıktorıa ústinde dál sondaı sharby bulttar baıqalǵan. Sharby bulttar muz krıstaldarynan turady jáne atmosferanyń eń sýyq qabattarynda — aýa raıy qalyptasatyn troposferanyń joǵarǵy deńgeılerinde jıi kezdesedi.

Bulttar kempirqosaq túsine jaryq muz krıstaldarynyń aınalasynda dıfraksıaǵa — ıaǵnı shaǵylyp, burylýǵa — ushyraǵan kezde enedi. Mundaı qubylys ádette muz krıstaldary birdeı mólsherde bolatyn jańadan qalyptasqan bulttarda oryn alady.

Meteorologıa búrosynyń málimetinshe, bult neǵurlym kishkentaı bolsa, soǵurlym kóbirek kún sáýlesi bir muz tamshysynan ótip, dıfraksıaǵa ushyraı alady.

Irıdesentti bulttar kún sáýlesiniń dıfraksıasynan ózindik tús alady, sol sebepti túster saqına nemese tolqyn túrinde taralady.

Olar kempirqosaqtan ózgeshe. Kempirqosaqta kún sáýlesiniń synýy da, shaǵylysýy da tústerdiń belgili bir retpen, áldeqaıda tyǵyz jolaqtarmen ornalasýyna ákeledi.

Irıdesentti bulttardy keıde sıpattamasy uqsas taǵy bir optıkalyq qubylyspen — «kún ıtterimen» shatastyryp jatady.

«Kún ıtteri — basqa tıptegi optıkalyq qubylys. Olar kúnniń eki jaǵynda da, ne bir jaǵynda ǵana paıda bolatyn jaryq baǵanasyna uqsaıdy», — dedi Skallı.

«Bul atmosferadaǵy sý krıstaldaryna baılanysty bolady jáne kókjıektiń tómengi deńgeıinde turady. Ol ırıdesentti bultqa qaraǵanda da tómen ornalasýy kerek», — dep qosty ol.