Zambıa prezıdenti Hakaınde Hıchılema ekinshi besjyldyq merzimge qaıta saılandy, dep habarlady Zambıa saılaý komısıasy seısenbide tańerteń. Ol ótken beısenbidegi prezıdenttik saılaýda 5 mıllıon daýystyń 61,4 paıyzyn jınap, eshqandaı ekinshi týrsyz-aq jeńimpaz atandy. Komısıanyń málimetinshe, Hıchılema 2 965 326 daýys jınasa, onyń eń jaqyn qarsylasy opozısıa jetekshisi Braıan Mýndýbıle 1 856 217 daýys alǵan, dep habarlaıdy infohub.kz.
Komısıa tóraǵasy Mvangala Zalýmıs: "Osylaısha, men Hakaınde Hıchılemany Zambıa Respýblıkasynyń saılanǵan prezıdenti dep jarıalaımyn, 2026 jylǵy 18 tamyz", — dedi. Hıchılemanyń jeńisi qyzý baqylaýdaǵy saılaýdan keıin boldy. Saılaý komısıasynyń málimetinshe, daýystardy sanaý juma kúni toqtatylyp, birneshe saǵattan keıin qaýipsizdik sharalary kúsheıtilgen jaǵdaıda qaıta jalǵasty, sebebi saılaý ýchaskelerindegi keıbir qyzmetkerlerge shabýyl jasalyp, keıbir búletender urlanǵan.
Sondaı-aq úkimet saılaý túni birneshe iri opozısıa ókilderiniń tutqyndalǵanyn rastady. Polısıa olardy memlekettik qaýipsizdikke qaýip tóndirdi dep aıyptady. Mýndýbıle óz úıine polısıanyń tintý júrgizgenin jáne bul onyń ómirine jasalǵan shabýyl dep málimdedi.
Beısenbidegi saılaý Hıchılemanyń ekonomıkalyq qalpyna keltirý josparynyń synaǵy retinde qarastyryldy. Mysqa baı el 2020 jyly qaryz daǵdarysyna ushyraǵan edi. Hıchılema 2021 jyly saılanyp, Zambıanyń memlekettik qaryzyn qaıta qurylymdaýǵa jetekshilik etti, ınflásıany tejep, ulttyq valútany turaqtandyrdy.
Eýropalyq Odaqty qosa alǵanda, halyqaralyq baıqaýshylar saılaý negizinen beıbit ótkenin aıtty, biraq "jalpy saılaý prosesi irgeli bostandyqtardy shekteıtin ortada ótti" dep málimdedi. "Kesh qabyldanǵan zań ózgeristeri, quqyqtyq belgisizdik jáne teń emes saılaý jaǵdaılary alańdy buzdy", — dedi EO baıqaý mısıasynyń basshysy Maıkl Maknamara.
Zambıa katolık epıskoptary konferensıasy ózderiniń pastorlyq málimdemesinde daýystardy sanaý kezinde áskerdiń tartylýyna alańdaýshylyq bildirdi. "Saılaý kezinde tártipti saqtaý konstıtýsıalyq jáne zańnamalyq turǵydan Zambıa polısıa qyzmetiniń mindeti", — dedi epıskoptar.